Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hayata geçirilen B-Reçete Sistemi kapsamında, belirli bitki koruma ürünlerinin satışında reçete düzenlenmesi zorunlu hale geldi. Uygulamanın başlamasıyla birlikte birçok tarım bölgesinde üreticiler ilaç temin edebilmek için bayilere yöneldi.
Yoğun talep nedeniyle bazı bayilerde uzun kuyruklar oluşurken, işlemlerin elektronik ortamda yürütülmesi sürecin uzamasına neden oluyor. Üreticiler ise özellikle ilaçlama dönemlerinde yaşanan zaman kaybının tarımsal faaliyetleri olumsuz etkilediğini ifade ediyor.
BAYİLERİN ÖNÜNDE KUYRUKLAR OLUŞUYOR
Tarım ilacı bayileri, sistem üzerinden reçete oluşturulması ve kayıt işlemlerinin tamamlanmasının belirli bir süre aldığını belirtiyor. Özellikle uygulamanın ilk günlerinde yaşanan yoğunluk nedeniyle çiftçilerin uzun süre sıra beklemek zorunda kaldığı ifade ediliyor. Sektör temsilcileri, yaz aylarında hastalık ve zararlılarla mücadelenin kritik önem taşıdığına dikkat çekerek, ilaç temininde yaşanan gecikmelerin üreticileri zor durumda bıraktığını kaydediyor.
İLERİ YAŞTAKİ ÇİFTÇİLER ZORLANIYOR
Türkiye'de tarımla uğraşan üreticilerin önemli bir bölümünün 50 yaşın üzerinde olması, dijital sistemlere uyum konusunda çeşitli sorunları da beraberinde getiriyor. Akıllı telefon ve internet kullanımına yeterince hakim olmayan çiftçiler, yeni uygulamanın işleyişini anlamakta ve gerekli işlemleri tamamlamakta güçlük çekiyor. Bazı üreticiler, reçete işlemleri için çocuklarından veya yakınlarından yardım almak zorunda kaldıklarını belirtirken, teknolojiye uzak olan çiftçilerin daha fazla desteklenmesi gerektiğini savunuyor.
‘SİSTEM UYGULANABİLİR DEĞİL’
Sistemin şu anda uygulanabilir olmadığını vurgulayan TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Ebru Kaçın, “Bırakın kolaylığı, bir personel alsanız sadece bu işlemleri yapması için, şu haliyle o da uygulanabilir değil. Üreticinin cebine bir kod geliyor, reçetesi yazılıyor, e-Devlet'e giriyor ve kullandığı ilacı sisteme düşmek zorunda kalıyor. Yeni bir ilaç yazdırabilmesi için de bunu tamamlaması gerekiyor. Üreticilerin önemli bir kısmı akıllı telefon kullanmıyor. Üretim yaşımız 58'e geliyor” dedi.
Sistemde çok sayıda aksaklıkların yaşandığını belirten Kaçın şu ifadelere yer verdi; “Sistem şu haliyle çok hantal ve uygulanabilir değil. Bugün yalnızca 5 aktif madde için reçete zorunluluğu bulunmasına rağmen sistemde çok sayıda aksaklık yaşanmaktadır. Bu kadar sınırlı bir uygulamada dahi sorunlar çözülememişken, reçete zorunluluğunun tüm bitki koruma ürünlerine yayılması halinde sürecin sahada içinden çıkılmaz bir hale dönüşeceği açıktır. Bizler bir hastalık ya da zararlı tespit ettiğimizde onun yumurta, larva veya ergin dönemine göre farklı mücadele yöntemleri uyguluyoruz. Mevcut sistemde sadece bir reçetede bir ilaç çıkılabiliyor. Çapraz uygulama yapamıyoruz. Aynı anda farklı hastalıklarla mücadele ettiğimiz durumlarda bu sistem sahadaki gerçeklerle uyuşmuyor.”