​Kim 100 yaşına erişebilir?

Araştırmamızın ortaya çıkardığı sonuç şudur: İnsanın 100 yaşına erişebilmesi için muhakkak sağlıklı olması gerekmiyor. Tam tersine: Hasta olmalarına rağmen bu yaşa erişme şansımız bugün var ve bu olanak daha da artıyor. Tıbbi olanaklar sayesinde sağlıksız ve uzun bir ömür de artık mümkündür.
Danimarka’da yapılan bir araştırma da bizim sonuçlarımızı destekliyor. Yaşı 100 ve üzeri 207 Danimarkalıdan %75’i kadın, %25’i erkek idi. %33’ü evinde yaşamaktaydı. %13’ü Türkiye’de bulunmayan “destekli ev” olarak bilinen evlerde ve %54’ü bir bakımevinde yaşıyordu.
Bizim araştırmamızı Danimarka’daki araştırma ile karşılaştırınca, aralarında pek çok benzerlik bulunduğunu gördük. Örneğin Danimarka’daki 100 yaşındakilerin %60’ında inkontinans tespit edilmiş. Bizim görüştüğümüz 100 yaşındaki 107 kişiden 79’u kadın, 28’i erkek idi. %75’de inkontinans sorunu bulunduğu görüldü. Danimarka’daki araştırmada %52’de yüksek tansiyon olduğu saptanırken, bizim araştırmamız bu yaş grubunun %68’nin yüksek tansiyon sorunuyla karşı karşıya olduğunu gösterdi. Danimarka’daki araştırmada %51’nin Alzheimer hastası olduğu saptandı. Bizim araştırmamızın sonucuna göre %48’i Alzheimer hastası idi.
Tanışma şansını bulduğumuz bu yaşlılardan %64’ünün ölüme yol açabilecek bir hastalıktan kurtulduklarını belirledik. Örneğin %32’i en az bir kere kalp krizi atlatmış veya %11’i kanseri yenmiş.
Bu sonuçlar bize şunu gösteriyor: Daha önce yaptığımız uyarılar oldukça gerçekçidir. Önümüzdeki dönemlerde Türkiye’de ileri yaşlılar çoğalacak ve bunların arasında yaşı 100 ve üzerindeki bireylerin sayısı da artacak. Bunların arasında hastalık, engellilik ve bakıma muhtaçlık sorunları yaygın olacak. Fakat bu sorunlara ülkemizde gerontolojik çözüm aramak yerine, hala yaşlılığı hastalıkla karıştıran zihniyetle harekete devam edildiği için Türkiye’nin yaşlılık ile sorunları git gide çözümsüz bir hal alacak.
Bu öngörüyü biz çoktan yaptık. 2030 yılında Türkiye’de 30 milyon yaşı 60 ve üzerinde bireyin yaşayacağını ve bunların 14 milyonun çeşitli sağlık, engellilik ve bakıma muhtaçlık sorunuyla karşı karşıya olacaklarını vurguladık. Ve sorduk: “Türkiye nereye gideceğine karar verdi mi?”
Bizce henüz veremedi. Ekmeğin tuzuyla, sigara yasağıyla uğraşan zihniyet, her nedense yaşlılıkla hiç ilgilenmiyor. Birkaç göstermelik yönetmelik, saçmalıklarla dolu bir yaşlılık ulusal eylem planı, o kadar. Ne araştırma, ne anlatılana kulak kabartma diye bir şey var.Gidişatımız kötüdür. Biz, yaşlısına saygı duymayanların yolundan artık ayrılma vaktinin geldiğine bir kere daha dikkat çekiyoruz.