EKONOMİ

Kumluca halinde ‘pazarlıksız’ krizi

Ziraat Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Ebru Kaçın, Kumluca’daki meyve sebze tüccarlarının “pazarlıksız” ibaresi ile meyve-sebze alımı yapmadığını, bunun da üreticiyi zor durumda bıraktığını söyleyerek, “Uzun süredir devam eden düşük fiyatlardan sonra artık hiç kimse ürün almıyor. Bitkilerini tarlada yaşlandırmak istemeyen çiftçi de cebinden para vererek ürünleri toplatmak zorunda kalıyor” dedi.

Antalya Ekspres Gazetesi'nden Simru Silahtaroğlu'nun haberine göre Antalya’nın Kumluca ilçesinde sebze üreticileri, ürün fiyatlarının maliyetlerin altına düşmesi ve ihracat pazarlarının daralması nedeniyle zor günler geçiriyor. Üreticiler birçok ürünü zararına satarken, bazı ürünler ise alıcı bulunamadığı için tarlada kalıyor.

NİSAN SONUNDAN BERİ DEVAM EDİYOR
Ziraat Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Ebru Kaçın, Kumluca’nın biber, patlıcan ve hıyar üretiminin merkez üslerinden biri olduğunu belirterek, “Üstelik bu ürünler marka değeri yüksek bir coğrafyada üretiliyor. Ancak Nisan ayından bu yana biber, patlıcan ve hıyarda ciddi bir fiyat düşüşü var. Üreticiler emeklerinin karşılığını bırakın kazancı, işçi ücretlerini bile ödeyemiyor. Bu durum Nisan sonundan beri devam ediyor. Yani söz konusu fiyat düşüklüğü uzun süredir yaşanıyor” dedi.

ÜRÜN ALMIYORLAR
Kaçın, “Kumluca hal fiyatlarında ‘pazarlıksız’ diye bir ibare var. Dükkanların üzerinde ‘pazarlıksız’ yazıyorlar. Bunun anlamı herhangi bir fiyat verilmeyeceği, yani ürün alınmayacağı anlamına geliyor. Çiftçi de ürününü dalında bırakmıyor. Hasat yapılmadığında bitkiler yaşlanıyor. Çiftçi ürünü toplamak zorunda kalıyor, işçi çalıştırmak zorunda kalıyor. Bu işçiliği de cebinden finanse ediyor” diye konuştu.

YETKİLİLERE ÇAĞRI
Satış ortalamalarının da iyi olmadığını belirten Kaçın, “Hal böyle olunca üretim yapmak kârlı değil. Kumluca ve Finike yöresinin çiftçisi çok dertli. Çiftçinin görevi üretmektir. Pazarlama ve ticari işlemler yetkililerin düzenlemeleri ve denetimleri ile yapılmalıdır. Bu noktada yetkili kurum ve kişilerin konuyla ilgilenip çiftçilerin mağduriyetini gidermesi gerekiyor” dedi.

Kumluca Ziraat Odası Başkanı Hidayet Kökçe de bölgede sebze üreticilerinin ciddi bir krizle karşı karşıya olduğunu belirterek, ürünlerin maliyetini karşılamayan fiyatlar nedeniyle çiftçinin üretimden uzaklaşmaya başladığını söyledi.

‘ÜRÜNLER SATILAMADIĞI İÇİN TARLADA KALIYOR’
Sebze fiyatlarının maliyetin altında kaldığını ifade eden Kökçe, özellikle biber ve patlıcanda fiyatların kilogram başına 3 ila 5 liraya kadar gerilediğini dile getirdi. Ürünlerin satılamaması nedeniyle büyük kayıplar yaşandığını belirten Kökçe, “Sebze fiyatları maliyetin altında olmasına rağmen alan yok. Ürünler satılamadığı için dağlara, tarlaya gidiyor. Biber ve patlıcanın fiyatı 3–5 liraya kadar düştü. Fiyatlar kurtarmadığı için seraları şimdiden sökmeye başladık. Ağustos ayında güzlük ekimlere başlayacağız” dedi.

İhracatın üretici açısından hayati öneme sahip olduğunu vurgulayan Kökçe, şu anda yalnızca kavun ve domatesin ihracata gönderilebildiğini söyledi. Geçmiş dönemde uygulanan ihracat kısıtlamalarının sektör üzerinde olumsuz etkiler bıraktığını ifade eden Kökçe, “Ülke içindeki fiyatlar yüksek gerekçesiyle devlet zamanında ihracatta kısıtlamaya gitmişti. Ancak bu hamle bize pazarlarımızı kaybettirdi. Ürünün en bol olduğu dönemde ihracatı kıstılar ve ithal ürün getirdiler. Bu durum çiftçiyi tamamen zor durumda bıraktı. Eğer ihracat kanalları açık olsaydı, bu mevsimde dış pazara giden biber ve patlıcan sayesinde maliyetlerimizi kurtarabilirdik. Ancak şu an ihracat tamamen durmuş durumda” diye konuştu.

KONU MECLİS GÜNDEMİNE TAŞINDI
Cumhuriyet Halk Partisi Antalya Milletvekili Aykut Kaya da Kumluca Merkez Toptancı Hali’ndeki durumu Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Haldeki fiyatların üreticiyi kurtarmadığını belirten Kaya, çiftçinin ağır maliyet yükü altında ezildiğini söyledi. Kaya, “Kumluca Merkez Toptancı Hali’nde tablo içler acısı. Domates 25 TL, çarli biber 10 TL, patlıcan 12 TL, kabak 10 TL, salatalık 5 TL. Üstelik çiftçimiz ürününü çoğu zaman bu fiyatların da altında satmak zorunda kalıyor. Tamamen zarar ediyor, birçok ürün bugün bir ekmek parası bile etmiyor. Marketlerde ise aynı ürünler 5–6 kat daha yüksek fiyatlara satılıyor. Ne üretici memnun ne tüketici memnun” ifadelerini kullandı.

‘BORÇLU OLMAYAN ÇİFTÇİ NEREDEYSE KALMADI’
Tarımsal girdi maliyetlerinin her geçen gün arttığına dikkat çeken Kaya, gübre, mazot, fide, ilaç ve işçilik giderlerinin çiftçiyi üretimden uzaklaştırdığını belirtti. Çiftçilerin yüksek kazanç beklentisi içinde olmadığını söyleyen Kaya, “Çiftçimiz çok para kazanmak istemiyor, sadece makul bir kazanç elde etmek ve ürününe pazar bulmak istiyor. Borçlu olmayan çiftçi neredeyse kalmadı. Gerekli önlemler alınmazsa Türk çiftçisi kalmayacak, en büyük gücümüzü kaybetmiş olacağız” dedi.