Çocukluk döneminde kazanılan beslenme alışkanlıklarının yaşam boyu sürdüğünü belirten uzmanlar, ebeveynlerin sofradaki tercihleriyle çocuklarına farkında olmadan örnek olduğunu ifade ediyor.

EVDE BAŞLAYAN ALIŞKANLIK

Beslenme uzmanlarına göre sağlıklı yaşamın temeli evde atılıyor. Çocukların en sık tükettiği yiyecekler genellikle evde kolay ulaşabildikleri ürünlerden oluşuyor. Bu nedenle mutfakta meyve, sebze, yoğurt, süt ve ev yapımı atıştırmalıklara daha fazla yer verilmesi, paketli ürünlerin ise sınırlı bulundurulması öneriliyor.

Uzmanlar, çocuklara “bunu yeme” demek yerine sağlıklı alternatifler sunmanın daha olumlu sonuç verdiğini belirtiyor. Düzenli kahvaltı, ailece yenilen akşam yemekleri ve planlı ara öğünler, sağlıklı beslenme alışkanlığının gelişmesini destekleyen önemli uygulamalar arasında gösteriliyor.

KATI YASAKLAR TERS ETKİ OLUŞTURABİLİR

Uzmanlar, çocukların sevdiği yiyeceklerin tamamen yasaklanmasının beklenmedik sonuçlara yol açabileceğini ifade ediyor. Yasaklanan ürünlerin çocukların gözünde daha cazip hâle gelebildiğini belirten uzmanlar, özellikle okul ortamında veya arkadaş buluşmalarında bu yiyeceklerin aşırı tüketilebildiğine dikkat çekiyor.

Bu nedenle ailelere, özel günlerde veya sosyal etkinliklerde ölçülü tüketime izin veren, ancak günlük yaşamda sağlıklı beslenmeyi temel alan dengeli bir yaklaşım öneriliyor.

REKLAMLAR VE SOSYAL ÇEVRE ETKİLİ OLUYOR

Uzmanlara göre çocukların beslenme tercihlerini yalnızca aile değil, reklamlar, sosyal medya, okul kantinleri ve arkadaş çevresi de şekillendiriyor. Renkli ambalajlar ve yoğun reklam kampanyaları, özellikle küçük yaş grubundaki çocukların hazır gıdalara yönelmesini kolaylaştırıyor.

Bu nedenle ebeveynlerin çocuklarıyla besinlerin içeriği hakkında konuşması, etiket okuma alışkanlığı kazandırması ve sağlıklı seçimlerin neden önemli olduğunu yaşlarına uygun şekilde anlatması tavsiye ediliyor.

ROL MODEL ANNE VE BABALAR

Uzmanlar, çocukların en etkili öğrenme yöntemlerinden birinin gözlem olduğunu belirtiyor. Sebze tüketmeyen veya sürekli hazır gıda tercih eden ebeveynlerin çocuklarından farklı davranmalarını beklemenin gerçekçi olmadığı ifade ediliyor.

Ailece hazırlanan sofralar, birlikte yapılan kahvaltılar ve evde pişirilen yemekler, çocukların sağlıklı besinlerle olumlu bağ kurmasına katkı sağlıyor. Ebeveynlerin meyve ve sebzeyi günlük yaşamlarının doğal bir parçası hâline getirmesi, çocukların da benzer alışkanlıklar geliştirmesini kolaylaştırıyor.

UZUN VADELİ SAĞLIĞA YATIRIM

Uzmanlar, çocukluk dönemindeki sağlıklı beslenme alışkanlıklarının yalnızca bugünü değil, geleceği de etkilediğini belirtiyor. Dengeli beslenen çocuklarda obezite riskinin azalmasının yanı sıra diyabet, yüksek tansiyon ve kalp-damar hastalıkları gibi kronik rahatsızlıkların görülme olasılığının da düşebileceği ifade ediliyor.

Ayrıca yeterli ve dengeli beslenmenin çocukların büyüme-gelişme süreçlerini desteklediği, okul başarısına, dikkat süresine ve fiziksel performansına da olumlu katkı sağladığı vurgulanıyor.

UZMANLARDAN ÖNERİLER

Uzmanlar, çocukların sağlıklı beslenme alışkanlığı kazanabilmesi için ailelere şu önerilerde bulunuyor:

Sağlıklı atıştırmalıkları kolay ulaşılabilir hâle getirin.
Gazlı ve şekerli içecekler yerine su ve ayranı tercih edin.
Çocukları alışverişe ve yemek hazırlığına dâhil edin.
Yiyecekleri ödül ya da ceza aracı olarak kullanmayın.
Ailece aynı sofrada düzenli öğünler tüketmeye özen gösterin.
Özel günlerde ölçülü tüketimi benimseyin, günlük yaşamda ise dengeli beslenmeyi ön planda tutun.

SAĞLIKLI NESİLLERİN ANAHTARI

Uzmanlara göre çocukları tamamen abur cuburdan uzak tutmaya çalışmaktan daha önemli olan, onlara doğru seçim yapabilecek beslenme bilinci kazandırmak. Erken yaşlarda edinilen sağlıklı alışkanlıklar, bireyin yaşam boyu sürecek beslenme düzenini şekillendirirken, toplum sağlığının güçlenmesine de önemli katkı sağlıyor. Çocukların tabağında yapılan küçük ama bilinçli değişikliklerin, gelecekte daha sağlıklı nesillerin yetişmesine zemin hazırlayacağı belirtiliyor.

TAZE LİMON LEZZETİN TEMELİNİ OLUŞTURUYOR
Lezzetli bir limonata hazırlamanın ilk adımı doğru limon seçiminden geçiyor. İnce kabuklu, bol sulu ve taze limonlar daha yoğun aroma verirken, limonların sıkılmadan önce oda sıcaklığında bekletilmesi ve hafifçe yuvarlanması daha fazla su elde edilmesine yardımcı oluyor. Limon kabuğundan faydalanılacaksa yalnızca sarı kısmının rendelenmesi tavsiye edilirken, beyaz kısmın kullanılması limonataya acı bir tat verebiliyor.

ŞEKERİN HAZIRLANIŞ ŞEKLİ LEZZETİ ETKİLİYOR
Limonata yapımında dikkat edilmesi gereken bir diğer nokta ise şekerin hazırlanış şekli olarak öne çıkıyor. Şekerin doğrudan suya eklenmesi yerine az miktarda sıcak su içerisinde eritilerek şurup hâline getirilmesi, içeceğin daha homojen bir kıvama ulaşmasını sağlıyor. Böylece hem şeker tamamen çözünüyor hem de limon suyuyla daha kolay karışıyor. Limonların ekşilik oranı farklılık gösterebildiği için şeker miktarının tadına bakılarak kademeli şekilde ayarlanması öneriliyor.

DİNLENDİRME AŞAMASI GÖZ ARDI EDİLMEMELİ
Hazırlanan limonatanın hemen tüketilmesi yerine yaklaşık yarım saat ile bir saat arasında buzdolabında bekletilmesi, aroma ve lezzetin daha iyi oturmasına katkı sağlıyor. Servis sırasında buzun doğrudan sürahiye değil bardaklara eklenmesi ise içeceğin sulanmasını önleyerek ilk bardaktan son bardağa kadar aynı lezzetin korunmasına yardımcı oluyor.

DOĞAL AROMALARLA FARKLI TATLAR ELDE EDİLEBİLİYOR
Klasik limonata tarifine küçük dokunuşlar yapılarak farklı aromalar elde etmek de mümkün oluyor. Taze nane yaprakları, birkaç dilim limon veya portakal ile hazırlanan sunumlar hem görsel açıdan dikkat çekiyor hem de ferahlık hissini artırıyor. Hafif miktarda rendelenmiş taze zencefil ise limonataya kendine özgü farklı bir aroma kazandırıyor. Bu doğal malzemeler sayesinde içecek, yaz sofralarında daha zengin bir tat sunuyor.

GAZLI İÇECEKLERE DOĞAL ALTERNATİF
Yaz aylarında serinlemek amacıyla tüketilen gazlı ve hazır içeceklere alternatif arayan birçok kişi, ev yapımı limonatayı tercih ediyor. Katkı maddesi içermeden hazırlanabilen limonata, kullanılan malzemelerin miktarının tamamen isteğe göre ayarlanabilmesi sayesinde de öne çıkıyor. Şeker oranı azaltılabiliyor, isteğe bağlı olarak bal gibi farklı tatlandırıcılar da kullanılabiliyor.

ANTALYA SOFRALARINDA YAZ GELENEĞİ
Antalya’da yaz aylarında aile buluşmaları, sahil piknikleri, bahçe sofraları ve misafir ikramlarının vazgeçilmez içecekleri arasında yer alan limonata, sıcak havalarda serinlemenin en doğal yollarından biri olarak görülüyor. Özellikle öğle saatlerinde etkisini artıran sıcaklık nedeniyle buzdolabında soğutularak servis edilen limonata, hem çocukların hem de yetişkinlerin beğenisini kazanıyor.

Kolay hazırlanması, ekonomik malzemelerle yapılabilmesi ve ferahlatıcı lezzetiyle öne çıkan ev yapımı limonata, Antalya’nın kavurucu yaz sıcaklarında sofraların vazgeçilmez içeceklerinden biri olmayı sürdürüyor. Doğru malzeme seçimi ve birkaç pratik hazırlık aşamasıyla hazırlanan limonata, sıcak yaz günlerinde serinlemek isteyenler için doğal ve lezzetli bir seçenek sunuyor.

'YANMA, BATMA VE SULANMA ŞİKAYETLERİM OLUYORDU'

Çocukluk yıllarından bu yana kornea rahatsızlığı yaşadığını belirten Pınar Selvi, “Yıllar boyunca farklı tedaviler gördüm ancak istediğim sonucu alamadım. Yaşam kalitemi ciddi anlamda etkiliyordu. Sürekli yanma, batma ve sulanma şikayetlerim oluyordu. Görmem de oldukça azalmıştı. Günlük hayatımda birçok konuda zorlanıyordum. 6-7 yıl önce diğer gözüme kornea nakli olmuştum. Zabıta olarak çalışıyorum. İşimiz gereği sürekli evrakla ilgileniyor, bilgisayar kullanıyor ve yazışmalar yapıyoruz. Daha önce bilgisayar ekranına bakmakta, hatta telefonumu okumakta bile zorlanıyordum. Yazıları büyüterek okumak zorunda kalıyordum" diye konuştu.

'YAKLAŞIK 10 SANİYELİK BİR UYGULAMAYDI'

Pınar Selvi, “AÜ Tıp Fakültesi'ne geldim. PTK lazer tedavisi önerildi. İşlem çok kısa sürdü; yaklaşık 10 saniyelik bir uygulamaydı. Şu anda kendimi çok daha rahat hissediyorum. Dikiş gerekmiyor ve ağrısız bir şekilde tamamlanıyor. Tedavi sonrasında güneş gözlüğümüzü takıp çıkıyoruz ve kısa sürede normal yaşantımıza dönebiliyoruz. Telefonumu rahatlıkla okuyabiliyorum. İşimi çok daha konforlu yapabiliyorum. İyi ki bu tedaviyi olmuşum. Çünkü diğer gözümde olduğu gibi bu gözüm için de kornea nakli olma ihtimalim vardı" dedi.

'AĞRI ŞİKAYETLERİ BÜYÜK ÖLÇÜDE ORTADAN KALKTI'

Pınar Selvi'nin gözünde oluşan rahatsızlıkların zamanla arttığına dikkati çeken AÜ Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı'nda görevli Doç. Dr. Ali Ceylan, “Hastamızın korneasında ciddi lekelenmeler meydana gelmiş ve buna bağlı olarak görmesi belirgin şekilde azalmış. Yüzey düzensizlikleri ve bunlara bağlı enfeksiyonlar gelişmeye başlamış. En önemlisi de şikayetleri nedeniyle günlük hayatını ve iş yaşamını sürdüremeyecek duruma gelmiş olmasıydı. Kornea yüzeyindeki düzensizlikleri ve lekelenmeleri tedavi etmek amacıyla PTK dediğimiz lazer tedavisini uyguladık. Tedavi sonrasında hem görmesi arttı hem de yıllardır yaşadığı tekrarlayan ağrı şikayetleri büyük ölçüde ortadan kalktı" dedi.

'GÖZLÜKSÜZ YAŞAM HEDEFLEYEN HASTALARDA DA KULLANABİLİYORUZ'

Lazer tedavilerinin birçok farklı çeşidi ve kullanım alanı olduğunu belirten Doç. Dr. Ceylan, “Aynı lazer platformunu, gözlükten kurtulmak isteyen ve gözlüksüz yaşam hedefleyen hastalarda da kullanabiliyoruz. Miyop, hipermetrop ve astigmat gibi rahatsızlıkların tedavisinde de lazer cihazlarından faydalanıyoruz. Pınar hanımın muayenesi sırasında kornea üzerindeki lekelenmeleri, yüzey bozukluklarını ve diğer problemleri ayrıntılı değerlendik ve tanıyı bu şekilde koyduk. Bu tür sorunlar dışarıdan aynaya bakılarak genellikle fark edilemez. Kesin tanı mutlaka göz muayenesi ile konulur" ifadelerini kullandı.

"İlaç dirençli suşların artışı mücadeleyi zorlaştırıyor"
Tüberkülozla mücadelede karşılaşılan en önemli sorunlardan birinin ilaç direnci olduğuna dikkati çeken Çoban, "Günümüzde tüberkülozla mücadelede en önemli sorunlardan biri, çok ilaca dirençli (MDR-TB) ve yaygın ilaç dirençli (XDR-TB) suşların artış göstermesidir. Bunun yanında tanıda yaşanan gecikmeler, yeni ilaçlara karşı direnç gelişimi ve bazı bölgelerde sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan güçlükler de mücadeleyi zorlaştırmaktadır" dedi.
Türkiye'de tüberküloz kontrol programlarının başarılı şekilde yürütüldüğünü ifade eden Çoban, dirençli vakaların erken teşhis edilmesi ve moleküler epidemiyolojik çalışmaların artırılması gerektiğini vurguladı. Çoban, "Türkiye'de tüberküloz kontrol programları başarılı şekilde yürütülmekle birlikte, dirençli olguların erken tanısı ve moleküler epidemiyolojik çalışmaların artırılması önem taşımaktadır. Dünya genelinde ise hızlı, düşük maliyetli tanı yöntemleri, yeni antitüberküloz ilaçların geliştirilmesi ve direnç mekanizmalarının daha iyi anlaşılmasına yönelik araştırmalara ihtiyaç bulunmaktadır" ifadelerini kullandı.

"Başarı, ekip arkadaşlarımızın ve öğrencilerimizin ortak ürünüdür"
Uluslararası sıralamada elde ettiği başarıyı kişisel bir kazanım olarak görmediğini dile getiren Çoban, "Bu tür uluslararası sıralamalar elbette memnuniyet verici olmakla birlikte, benim için asıl anlamı yıllardır aynı kararlılıkla sürdürdüğümüz bilimsel çalışmaların uluslararası düzeyde görünürlük kazanmış olmasıdır. Bu başarı yalnızca kişisel bir kazanım değil; birlikte çalıştığım ekip arkadaşlarımın, öğrencilerimin, Akdeniz Üniversitesi'nin ve ülkemizde bilimsel araştırmalara sağlanan desteklerin ortak bir ürünüdür" dedi.
Sıralamaları bir hedef değil, daha nitelikli çalışmalar üretmek için motivasyon kaynağı olarak değerlendirdiğini belirten Çoban, "Bu tür değerlendirmeleri bir hedef olarak değil, daha nitelikli araştırmalar üretmek ve ülkemizi uluslararası bilim dünyasında en iyi şekilde temsil etmek için motivasyon kaynağı olarak görüyorum. Bilimde en değerli sıralamanın, üretilen bilginin insan sağlığına ve topluma sağladığı katkı olduğuna inanıyorum. Bu nedenle çalışmalarımıza aynı azim ve sorumlulukla devam edeceğiz" diye konuştu.

ANTİOKSİDAN GÜCÜ DİKKAT ÇEKİYOR
Kahve, içerdiği polifenoller ve diğer antioksidan bileşenler sayesinde serbest radikallerin neden olduğu hücresel hasarın azaltılmasına katkı sağlayabiliyor. Uzmanlar, oksidatif stresin yaşlanma süreci ve birçok kronik hastalıkla bağlantılı olduğuna dikkat çekerek, dengeli beslenmenin bir parçası olarak tüketilen kahvenin vücudun doğal savunma mekanizmalarını destekleyebileceğini ifade ediyor.
Araştırmalar, birçok yetişkin için kahvenin günlük hayatta en önemli antioksidan kaynaklarından biri olduğunu ortaya koyuyor. Bu durum, kahvenin sağlık üzerindeki olumlu etkilerine ilişkin bilimsel ilgiyi her geçen yıl artırıyor.

KARACİĞER VE SİNDİRİM SİSTEMİNE KATKI SAĞLAYABİLİR
Bilimsel çalışmalar, düzenli kahve tüketiminin karaciğer sağlığını destekleyebileceğine işaret ediyor. Özellikle kronik karaciğer hastalıkları ve karaciğer yağlanması üzerine yürütülen araştırmalarda, ölçülü kahve tüketen bireylerde daha olumlu sonuçların görüldüğü bildiriliyor.
Bunun yanında kahvenin bağırsaklar üzerinde de olumlu etkiler oluşturabileceği değerlendiriliyor. İçerdiği doğal bileşenlerin yararlı bakterilerin gelişimini destekleyebileceği ve bunun da sindirim sistemi ile bağışıklık fonksiyonlarına katkı sağlayabileceği belirtiliyor.

ZİHİNSEL PERFORMANSI DESTEKLİYOR
Kahvenin en bilinen özelliklerinden biri dikkati artırması olsa da araştırmalar bununla sınırlı kalmadığını gösteriyor. Uzmanlar, ölçülü miktarda tüketilen kahvenin odaklanmayı güçlendirebildiğini, tepki süresini kısaltabildiğini ve kısa süreli zihinsel performansı artırabildiğini ifade ediyor.

Sınav dönemindeki öğrencilerden yoğun tempoda çalışanlara kadar birçok kişi, kahveyi zihinsel verimliliği artırmak amacıyla tercih ediyor. Ancak uzmanlar, kaliteli uykunun yerini hiçbir içeceğin tutamayacağını özellikle hatırlatıyor.

KRONİK HASTALIKLAR ÜZERİNE ARAŞTIRMALAR SÜRÜYOR
Son yıllarda yayımlanan çok sayıda çalışma, düzenli kahve tüketiminin tip 2 diyabet, Parkinson ve Alzheimer gibi bazı hastalıkların görülme sıklığının daha düşük olmasıyla ilişkili olabileceğini ortaya koyuyor. Ancak bilim insanları, bu bulguların kahvenin tek başına hastalıkları önlediği anlamına gelmediğini vurguluyor.

Uzmanlara göre yaşam tarzı, genetik yapı, beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite gibi birçok etken birlikte değerlendirilmeden yalnızca kahve tüketimine bağlı sonuç çıkarmak doğru değil.

FAZLASI FAYDA YERİNE ZARAR GETİREBİLİR
Her besinde olduğu gibi kahvede de ölçü büyük önem taşıyor. Gün içinde aşırı miktarda tüketilen kahve; uykusuzluk, çarpıntı, mide rahatsızlıkları, sinirlilik ve kaygı düzeyinde artış gibi sorunlara neden olabiliyor.
Hamileler, kalp ritim bozukluğu bulunan bireyler ve kafeine karşı hassas kişiler için tüketim miktarının mutlaka doktor önerisine göre belirlenmesi gerektiği belirtiliyor.

UZMANLARDAN ÖLÇÜLÜ TÜKETİM UYARISI
Beslenme uzmanları, sağlıklı yetişkinler için kahvenin dengeli bir yaşam tarzının parçası olabileceğini ifade ediyor. Şeker ve yüksek kalorili katkı maddeleri eklenmeden tüketilen kahvenin daha sağlıklı bir seçenek olduğu belirtilirken, günlük tüketimin bireysel kafein toleransına göre ayarlanması öneriliyor.
Bilimsel araştırmalar kahvenin sağlık üzerindeki olumlu etkilerine ilişkin yeni veriler sunmaya devam etse de uzmanlar tek bir noktada birleşiyor: Kahve mucizevi bir ilaç değil. Dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite, yeterli uyku ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla birlikte tüketildiğinde, kahve günlük yaşamın keyifli ve destekleyici bir parçası olabiliyor.

Ateşli havalenin en sık 6 ay ile 5 yaş arasındaki çocuklarda görüldüğünü belirten Dr. Kerem Yıldız, “Ateşli havaleler genellikle viral enfeksiyonlara bağlı gelişen ateşli hastalıklar sırasında ortaya çıkıyor. Çocukların yaklaşık yüzde 2 ila 5’inde görülebilen bu nöbetlerin büyük çoğunluğu yaşamın ilk 3 yılında yaşanıyor. Nöbetler çoğunlukla ateşli hastalığın ilk 24 saatinde meydana geliyor. Aileler özellikle yüksek ateş durumlarında dikkatli olması gerekiyor” dedi.

‘ÇOĞU NÖBET KISA SÜRÜYOR’
Ateşli havalelerin büyük bölümünün birkaç dakika içinde sona erdiğini kaydeden Yıldız, “Nöbetlerin çoğu 5 dakikadan kısa sürüyor ve kalıcı hasar bırakmadan sonlanıyor. Ancak vakaların küçük bir kısmında nöbet süresi uzayabiliyor. Özellikle 39 derece ve üzerindeki hızlı yükselen ateşlerde ailelerin vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurmasını öneriyoruz” diye konuştu.

Her ateşli havalenin aynı belirtilerle ortaya çıkmadığını belirten Yıldız, “Bazı çocuklarda tüm vücutta kasılmalar görülürken bazı çocuklarda kısa süreli dalma, boş bakma ya da göz kayması gibi belirtiler ortaya çıkabiliyor. Uzun süren, aynı gün içinde tekrarlayan veya vücudun tek tarafını etkileyen nöbetlerin mutlaka ayrıntılı olarak değerlendirilmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.

‘ÇOCUĞUN AĞZINA HİÇBİR ŞEY SOKULMAMALI’
Nöbet sırasında yapılacak doğru müdahalenin büyük önem taşıdığını vurgulayan Yıldız, ailelere şu uyarılarda bulundu: “Çocuk havale geçirirken öncelikle sakin kalınmalı ve güvenli bir şekilde yan yatırılmalıdır. Çocuğu sarsmak, ağzına kaşık ya da herhangi bir cisim sokmak son derece yanlış uygulamalardır. Ayrıca üzerine su dökmek veya yüzüne kolonya sürmek de doğru değildir. Nöbet boyunca çocuğun yanında kalınmalı, nöbet sona erip tamamen kendine geldikten sonra sıvı desteği sağlanmalı ve ateş düşürücü tedavi uygulanmalıdır.”

ATEŞLİ HAVALEDE 5 ÖNEMLİ UYARI
*Çocuğu yan yatırın.
*Sarsmayın.
*Ağzına herhangi bir cisim ya da el sokmayın.
*Üzerine su dökmeyin.
*Yüzüne kolonya sürmeyin.

Dr. Kerem Yıldız, ateşli havalelerin büyük bölümünün iyi huylu olduğunu ancak uzun süren veya tekrarlayan nöbetlerde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurguladı.

Doktorunun ayağındaki şekil bozukluğunun riskli ancak mümkün olan bir ameliyatla düzeltilebileceğini belirtmesi üzerine yeniden umutlanan Kandil, iki aşamalı bir operasyon geçirdi. Başarılı geçen ameliyatın ardından ayağı normale dönen Kandil, hayatında ilk kez ayakkabı giyerek yürümeye başladı.

"İlk kez ayakkabı giydim, dünyalar benim oldu"

Ayağından tamamen umudunu kestiğini ve hastaneye sadece diz şikayetiyle gittiğini belirten Melek Kandil, yaşadığı mutluluğu anlattı. Kandil, "Yıllar sonra Dr. Celal beye başvurdum. Sağ olsun, ameliyat etti. Sayesinde ameliyattan sonra ilk defa ayakkabı giymeye başladım. Hayatımda hiç ayakkabı giymemiştim, onun sayesinde giydim. ’Dünyalar benim oldu’ desem yeridir. Sevindim çünkü dışarı çıkamıyordum, evden insanları seyrediyordum. Karda, kışta, yağmurda, güneşte hep evdeydim. Çocukken de çok dışlandım, küçümsendim. ’Çolaksın, topalsın’ dediler. Dünya şu an umurumda değil. Şu anki mutluluğumu nasıl anlatsam bilemiyorum. İlk defa ayakkabı giyebiliyor olmak çok güzel bir duygu. Doğumumdan 50 yaşına kadar ilk defa ayakkabı giydim" dedi.

Melek Kandil, doktora diz şikayeti ile başvurduğunu belirterek, "Ben ayağımdan umudumu kesmiştim. Diz şikayeti ile doktora başvurdum. Doktorum ’ameliyat olabilir ama riskli’ dedi. Ben de şansımı denemek istedim. İyi ki de denemişim. Doktorum Celal Armağan’dan Allah razı olsun. Ailem de sağlıma kavuşmama çok sevindi. Eşim, çocuklarım elimi hiç bırakmadılar" diye konuştu.

"Yürüyerek kontrole geldi"

Op. Dr. Celal Armağan ise hastanın dizindeki problemin doğrudan ayağındaki açısal bozukluktan kaynaklandığını ifade ederek, sürece ilişkin şunları kaydetti:

"Melek hanım polikliniğimize 2 yıl önce diz şikayetleri ile geldi. Dizindeki sorunun vücudundaki, açısal ve ayağındaki problemden kaynaklandığını söyledim. Ayrıca dizinden operasyon geçirse dahi sorunun çözülmeyeceğini de söyledim. Önemli olan ayağındaki bozukluğun giderilmesiydi. Melek hanım ise daha önce çok doktorlara gittiğini, ameliyatlar geçirdiğini anlattı. Ayağındaki sorundan dolayı ameliyat olamayacağını, doktorların ameliyat olsa dahi sakat kalma ihtimalinden bahsettiklerini söyledi bana. Ameliyatın risk olduğunu ancak bu riski hep birlikte almamız gerektiğini söyledim. Melek hanım bana güvendi. Melek hanımın ameliyatı 2 aşamada yapıldı. Sonrasında ise hayatında hiç ayakkabı giymemiş bir hastam, ayakkabısını giyip, yürüyerek bana kontrole geldi."

"Mutlu bir şekilde evine gönderiyoruz"
Tedavi sürecinin olumlu ilerlediğini belirten Ateş, hastanın organ fonksiyonlarının toparladığını söyledi. Ateş, "Böbreklerimiz iyi şu anda. Böbrek üstü bezimiz iyi, akciğerlerimiz iyi. Güzel toparladık ve mutlu bir şekilde evine gönderiyoruz" ifadelerini kullandı.
Fıtıkların zamanında tedavi edildiğinde genellikle daha kolay müdahale edilebilen rahatsızlıklar olduğunu vurgulayan Ateş, ihmal edildiğinde ise hayati risk oluşturabileceğine dikkat çekerek, "Fıtıklar çok basit görünen, tedavisi de çok kolay yapılan rahatsızlıklar. Laparoskopik yöntemle bir gece yatırıp rahat bir şekilde ameliyat edip gönderebiliyoruz. Ancak kontrolden çıktığı zaman, sıkıştığında, kangren olduğunda hatta delindiğinde ölümcül dahi olabilen durumlardır. O yüzden fıtık deyip hafife almamak lazım. Zamanında müdahaleyle kurtulmak lazım" diye konuştu.

KALP VE BEYİN SAĞLIĞINI DESTEKLİYOR

Beslenme uzmanlarının açıklamalarına göre kuruyemişlerde bulunan doymamış yağ asitleri, kalp ve damar sağlığını destekliyor. Düzenli tüketimin kötü kolesterolün düşmesine yardımcı olurken iyi kolesterolün korunmasına katkı sağlayabileceği ifade ediliyor.

Özellikle cevizin içerdiği omega-3 yağ asitleri sayesinde hafızayı ve beyin fonksiyonlarını desteklediği belirtiliyor. Badem ve fındığın ise E vitamini bakımından zengin olması nedeniyle bağışıklık sistemini güçlendirmeye ve hücreleri serbest radikallerin olumsuz etkilerinden korumaya yardımcı olduğu vurgulanıyor.

SAĞLIKLI ATIŞTIRMALIK OLARAK ÖNE ÇIKIYOR

Yüksek lif ve protein içeriğine sahip olan kuruyemişler, uzun süre tokluk hissi sağlayarak sağlıklı beslenme programlarında önemli bir yer tutuyor. Uzmanlar, şekerli ve işlenmiş atıştırmalıklar yerine bir avuç kuruyemiş tüketmenin daha sağlıklı bir tercih olduğunu ifade ediyor.

Ayrıca kuruyemişlerde bulunan magnezyum, potasyum, fosfor ve kalsiyum gibi minerallerin kemik ve kas sağlığını desteklediği, vücudun günlük mineral ihtiyacının karşılanmasına katkı sunduğu belirtiliyor.

UZMANLARDAN ÖLÇÜLÜ TÜKETİM UYARISI

Kuruyemişlerin sağlık açısından birçok faydası bulunmasına rağmen yüksek kalori içerdiğine dikkat çeken uzmanlar, aşırı tüketimin kilo artışına neden olabileceğini söylüyor. Günlük yaklaşık bir avuç, yani 25–30 gram tuzsuz ve kavrulmamış kuruyemiş tüketiminin yeterli olduğu belirtiliyor.

Uzmanlar ayrıca kuruyemiş alerjisi bulunan kişilerin bu besinleri tüketmemesi gerektiğini hatırlatırken tuzlu ve fazla kavrulmuş ürünler yerine doğal kuruyemişlerin tercih edilmesini öneriyor.

DENGELİ BESLENMENİN VAZGEÇİLMEZLERİNDEN BİRİ

Uzmanlar, kuruyemişlerin tek başına mucizevi bir besin olmadığını ancak dengeli beslenme ve düzenli fiziksel aktiviteyle birlikte tüketildiğinde sağlıklı yaşamı desteklediğini belirtiyor. Günlük beslenme düzenine bilinçli şekilde eklenen kuruyemişlerin, yaşam kalitesini artırmaya katkı sağlayabileceği ifade ediliyor.

YAŞLANMA HIZINI ETKİLİYOR

Son yıllarda yapılan bilimsel araştırmalar, her gece düzenli olarak 7 ila 9 saat arasında uyuyan bireylerin biyolojik yaşlarının, düzensiz ve yetersiz uyuyan kişilere göre daha genç olabileceğini gösteriyor. Araştırmacılar, yeterli uykunun vücudun onarım mekanizmalarını desteklediğini, hücre yenilenmesini hızlandırdığını ve kronik hastalık riskini azaltabildiğini belirtiyor. Uzun süreli uyku eksikliğinin ise stres hormonlarının artmasına, iltihaplanmanın yükselmesine ve metabolik dengenin bozulmasına neden olarak yaşlanma sürecini hızlandırabileceği ifade ediliyor.

GECE UYKUSU NEDEN ÖNEMLİ?

Uyku sırasında beyin gün boyunca edindiği bilgileri işliyor, bağışıklık sistemi kendini yeniliyor ve vücut hasar gören dokuları onarıyor. Uzmanlara göre özellikle derin uyku evresi, büyüme hormonunun salgılanması ve hücresel yenilenme açısından kritik önem taşıyor.
Yetersiz uyku ise yalnızca yorgunluğa neden olmuyor. Dikkat dağınıklığı, hafıza sorunları, tansiyon yüksekliği, insülin direnci ve kalp-damar hastalıkları riskinde de artış görülebiliyor.

UYKU KALİTESİ DE SÜRE KADAR ÖNEMLİ
Araştırmacılar, sadece kaç saat uyunduğunun değil, uykunun kalitesinin de biyolojik yaş üzerinde etkili olduğuna dikkat çekiyor. Gece boyunca sık sık uyanmak, düzensiz uyku saatleri, horlama, uyku apnesi ve elektronik cihazlardan yayılan mavi ışık, kaliteli uykuyu olumsuz etkileyen faktörler arasında yer alıyor.
Kalitesiz uyku, hücresel yenilenme sürecini sekteye uğratırken, vücudun strese karşı direncini de azaltabiliyor.

SAĞLIKLI UYKU İÇİN ÖNERİLER
Uzmanlar, biyolojik yaşın korunması ve genel sağlığın desteklenmesi için düzenli uyku alışkanlığı kazanılması gerektiğini belirtiyor. Bunun için:
Her gün aynı saatlerde yatıp kalkılmalı.
Yatmadan en az bir saat önce telefon, tablet ve bilgisayar kullanımına ara verilmeli.
Akşam saatlerinde çay, kahve ve enerji içecekleri sınırlandırılmalı.
Uyku ortamı karanlık, sessiz ve serin tutulmalı.
Gün içinde düzenli fiziksel aktivite yapılmalı ancak yoğun egzersiz yatma saatine yakın olmamalı.

SAĞLIKLI YAŞLANMANIN ANAHTARI YAŞAM TARZI

Bilim insanları, biyolojik yaşın yalnızca genetik mirasla belirlenmediğini, günlük yaşam alışkanlıklarının da büyük rol oynadığını vurguluyor. Dengeli beslenme, düzenli egzersiz, stresin kontrol altına alınması ve kaliteli uyku, sağlıklı yaşlanmanın temel unsurları arasında gösteriliyor.

Uzmanlara göre yaşam tarzında yapılacak küçük ama sürdürülebilir değişiklikler, yalnızca yaşam kalitesini artırmakla kalmıyor; biyolojik yaşın daha genç kalmasına da katkı sağlayabiliyor. Düzenli ve kaliteli uyku ise bu sürecin en önemli yapı taşlarından biri olarak öne çıkıyor.

İLAÇ KULLANIMINA KISA SÜREDE VEDA ETTİ

Yoga derslerine dört yıldır katıldığını belirten Özdemir, “Daha önce ev kazası sonucu bel kırıklığı yaşadım. 5 diskim kırıktı. Yaklaşık 5 ay yatağa bağlı kaldım. Tüm bunların ardından vertigo hastalığına yakalandım. Yoga kurslarına katılana kadar 5 yıl boyunca ilaç kullandım ama yoga sayesinde ilaç kullanmayı bıraktım" dedi. İlk derslerde denge sorunu yaşadığını dile getiren Özdemir, “Saniyelerle ve dakikalarla artıra artıra ilerledim. Bir senenin sonunda tamamen vertigo ilacımı bıraktım. Çok mutluyum. İyi ki Konyaaltı Belediyesi'nin yoga dersleriyle ve Aylin Hoca ile tanıştım. Ben hayatımdan çok memnunum. Konyaaltı Belediye Başkanımız Cem Kotan başta olmak üzere emeği geçen herkese çok teşekkür ediyorum" diye konuştu.

DÜZENLİ YOGA YAPARAK BAŞARDI

Havva Özdemir ile dört yıl önce tanıştıklarını, Özdemir'in ilk derslerde kaygıları olduğunu aktaran Aylin Önder Tortop, “Rahatsızlıkları sebebiyle özellikle denge duruşlarını yapamayacağı, gözlerini kapatamayacağı konusunda kaygıları vardı. Kendisini burada cesaretlendirdik. Onun yapabileceği pozisyonlara girmesini sağladım. Burada en önemli şey düzenli olarak yoga derslerine gelmesiydi" dedi. Hastalığın dengelenme sürecine dair konuşan Önder Tortop, “Havva Hanım, haftanın 2-3 günü birer saat bizimle yoga yapmaya başlayınca belli bir zaman geçtikten sonra bel ağrılarının geçtiğini, gözlerini kapatabildiğini baş dönmelerinin geçtiğini, hareketleri daha iyi yapabildiğini her şeyden önce daha rahat dengede durabildiğini ifade etmeye başladı. Ben de bunu zaman içerisinde gözlemledim" diye konuştu.

HAYATPARK İNSANLARA İLAÇ GİBİ GELİYOR

Kursların HayatPark'ta gerçekleştirilmesinden dolayı vatandaşların memnuniyet duyduğunu dile getiren Önder Tortop, “Biz yogada bedenen, ruhen ve zihnen bir çalışma yapıyoruz. Kişilerin ruhlarını da rahatlatıyoruz ve nefes çalışmaları yapıyoruz. Böyle olduğu için bu atmosferde, ağaçların arasında yoga yapmak ve temiz nefes almak onları daha da sakinleştiriyor. Düzenli olarak doğanın içerisinde yoga yapmak onları daha çabuk iyileştiriyor" ifadelerini kullandı. Aylin Önder Tortop ayrıca kursların devam ettiğini ifade ederek, her pazartesi ve çarşamba günü saat 09.00'da tüm vatandaşları yoga derslerine davet etti.

'YÜZEY BOZUKLUKLARININ TEDAVİSİNDE DE KULLANILABİLİYOR'

Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Hatice Deniz İlhan, “Göz Hastalıkları Cerrahi Ünitemiz bu yıl ocak ayında hizmete açıldı. Ünitemizin kurulmuş olması bizleri çok mutlu etti. Halk arasında 'gözü çizdirmek' olarak bilinen işlem aslında gözün çizilmesi değil, korneaya yeniden şekil verilmesi işlemidir. Bu yöntemle miyop, hipermetrop ve astigmat gibi rahatsızlıkların tedavisi başarılı bir şekilde yapılabiliyor. Ancak cihazın kullanım alanı yalnızca bununla sınırlı değil. PTK adı verilen yöntemle korneadaki düzensizliklerin ve yüzey bozukluklarının tedavisinde de kullanılabiliyor. Ayrıca korneanın öne doğru aşırı bombeleştiği hastalıklarda uygulanan yeni bir yöntem sayesinde, nakil için alınan kornea dokusundan özel bir teknikle yarım halka şeklinde bir yapı oluşturulup korneaya yerleştirilebiliyor" dedi.

SON TEKNOLOJİ CİHAZLA TEDAVİ YÖNTEMİ

Antalya'daki kamu hastaneleri bünyesinde bu teknolojiye sahip ilk merkez olma özelliğinin de taşındığını kaydeden Prof. Dr. İlhan, “Özel sağlık kuruluşlarının dışında, bir devlet üniversitesi olan Akdeniz Üniversitesi'nde bu hizmetin sunuluyor olması hem bölgemiz hem de kamu sağlık hizmetleri açısından önemli bir kazanım. Cihazın son teknoloji olması da dikkat çekici. Daha önce kullanılan yöntemlerde korneadan bir kapak kaldırılarak lazer işlemi uygulanıyordu. Bu sistemde ise kesi oluşturmadan, özel lazer teknolojisiyle işlem gerçekleştirilebiliyor. Ünitemizde bulunan iki farklı ileri teknoloji cihaz sayesinde çok sayıda işlemi başarıyla yapabiliyoruz. Teknolojinin gelişmesiyle birlikte işlem süreleri de önemli ölçüde kısaldı" diye konuştu.

ARTAN İŞ YÜKÜ DİNLENME SÜRESİNİ AZALTIYOR
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte iş hayatı, mesai saatlerinin dışına taşınmış durumda. Akıllı telefonlar, elektronik postalar ve çevrim içi toplantılar sayesinde çalışanlar çoğu zaman izin günlerinde bile işlerinden tam anlamıyla uzaklaşamıyor. Bu durum, kişinin zihninin sürekli meşgul kalmasına ve gerçek anlamda dinlenememesine yol açıyor.
Uzmanlar, düzenli aralıklarla verilen molaların ve tatillerin çalışanların motivasyonunu artırdığını, dikkat dağınıklığını azalttığını ve üretkenliği desteklediğini belirtiyor. Buna karşın uzun süre ara vermeden çalışmanın tükenmişlik hissini güçlendirdiği ifade ediliyor.

EKONOMİK KOŞULLAR TATİL PLANLARINI ERTELİYOR
Son yıllarda ulaşım, konaklama ve temel yaşam giderlerindeki artış, birçok ailenin tatil planlarını yeniden gözden geçirmesine neden oldu. Özellikle çocuklu aileler için tatil bütçesi oluşturmak her geçen yıl daha zor hale gelirken, bazı vatandaşlar yıllardır şehir dışına çıkamadıklarını dile getiriyor.

Sektör temsilcileri ise kısa süreli ve ekonomik tatil seçeneklerine ilginin arttığını belirtiyor. Günübirlik geziler, kamp alanları ve yakın çevredeki doğal güzellikler, daha düşük maliyetli alternatifler arasında öne çıkıyor.

SÜREKLİ ÇALIŞMAK VERİMİ DÜŞÜREBİLİYOR
Dinlenmeden sürdürülen yoğun çalışma temposu, ilk bakışta üretkenliği artırıyor gibi görünse de uzun vadede tam tersi sonuçlar doğurabiliyor. Uzmanlara göre yeterince dinlenmeyen kişilerde dikkat dağınıklığı, karar verme süreçlerinde yavaşlama ve hata yapma olasılığı artabiliyor. Bunun yanında motivasyon kaybı ve işe karşı isteksizlik de görülebiliyor.
Psikologlar, zihnin de beden gibi dinlenmeye ihtiyaç duyduğunu belirterek, kısa süreli molaların bile stresin azalmasına katkı sağlayabileceğini ifade ediyor.

TATİL SADECE DENİZ VE OTELDEN İBARET DEĞİL
Uzmanlar, tatil kavramının yalnızca uzun yolculuklar ya da lüks otellerle sınırlı olmadığını vurguluyor. Yakın çevrede yapılan doğa yürüyüşleri, kültürel geziler, aile ziyaretleri veya birkaç günlük kısa kaçamaklar da kişinin günlük hayatın yoğunluğundan uzaklaşmasına yardımcı olabiliyor.

Ayrıca dijital cihazlardan belirli sürelerle uzak kalmanın, sosyal medya kullanımını azaltmanın ve doğayla iç içe zaman geçirmenin ruh sağlığı üzerinde olumlu etkileri bulunduğu belirtiliyor.

UZMANLARDAN DÜZENLİ DİNLENME UYARISI
Sağlık uzmanları, dinlenmenin bir ödül ya da lüks olarak görülmemesi gerektiğini ifade ediyor. Düzenli aralıklarla verilen izinlerin, kaliteli uykunun ve sosyal yaşama zaman ayırmanın hem fiziksel hem de psikolojik sağlığı desteklediği belirtiliyor.

Yoğun yaşam temposunda kısa molalar vermek, hobi edinmek, aile ve arkadaşlarla vakit geçirmek ya da hafta sonlarını farklı etkinliklerle değerlendirmek de tatilin sağladığı yenilenme hissine katkı sunabiliyor.

DAHA MUTLU DAHA ÜRETKEN
Tatil yapamamak tek başına bir sağlık sorunu olarak değerlendirilmese de uzun süre dinlenme fırsatı bulamamak, stresin birikmesine ve yaşam kalitesinin düşmesine zemin hazırlayabiliyor. Uzmanlar, imkânlar ne olursa olsun bireylerin kendilerine düzenli dinlenme zamanı ayırmalarının, hem ruhsal hem de fiziksel sağlık açısından önemli bir yatırım olduğunun altını çiziyor. Dinlenen bireyin yalnızca daha mutlu değil, aynı zamanda daha üretken, daha yaratıcı ve günlük yaşamın zorluklarıyla baş etme konusunda daha güçlü olduğu vurgulanıyor.