EKONOMİ

Sınır kapılarında denetim artmalı

Antalya Ticaret Borsası (ATB) Canlı Hayvan ve Et Ticareti Meslek Komitesi Üyesi Ata Sönmez, şap gibi hastalıkların genellikle doğu ülkelerinden geldiğini ifade ederek denetimin artırılmasını istedi

Ata Sönmez, özellikle büyükbaş hayvanlarda yaygınlık gösteren şap hastalığının yayılması durumunda hayvan sağlığı, vatandaşın alım gücü ve esnafın geçimi açısından birçok sorunu beraberinde getirdiğini ifade ederek, hastalığın ülkeye girmeden önce engellenmesi gerektiğini söyledi.

KRİZ AŞILDI
Ata Sönmez, “Şap hastalığı 3-4 ay boyunca et piyasasını çok ciddi sarstı. Arz-talep dengesizlikleri sebebiyle esnaf da vatandaş da mağdur oldu. Ciddi şekilde rol oynamıştı piyasada şap hastalığı. Ancak şimdi aşı ve diğer çeşitli müdahalelerle hastalığın yayılmasının önüne geçilmeye başlandı. Hatta birçok bölgede yeniden pazarlar açıldı” dedi.

DOĞU ÜLKELERİNDEN GELİYOR
Sönmez, “Bu hastalığın Türkiye’nin doğu illerinden yayıldığını düşünüyoruz. Yani ithal et dediğimiz, Avrupa’dan gelen ette şap hastalığı yok. 50 yıldır bu bölgeden yapılan etlerden bir şap şikâyeti gelmedi. Bu hastalık doğu bölgemizde yer alan ülkelerden geliyor. Şap hastalığı oradan yayılıyor. İran’dır, Irak’tır, Afganistan’dır; bu bölgelerden geliyor” diye konuştu.

DENETİM ARTMALI
“Doğu illerimizdeki sınırlardan bu hayvanların girişinde denetimler sıkılaşsa, kontrol yapılsa bu hastalıklar ülkemizde yayılmadan vatandaşımız mağdur olmaz” diyen Ata Sönmez, “Dolayısıyla sınır kapılarındaki denetimin artmasının hem hayvan sağlığı hem et piyasası hem de ekonomik anlamda büyük önem arz ettiğini düşünüyorum” ifadelerini kullandı.

VERİLER NET DEĞİL
Ata Sönmez, söz konusu hastalıkların engellenmesi ve etteki sorunların çözümü için politika geliştirilmesinde rakamlara bakılması gerektiğini ancak bunun için net veriler olmadığını söyleyerek, “Bu dengenin sağlanması için en başta derli toplu, tam teşekküllü bir envanterimiz olacak. Ancak ben kayıtların tam olarak doğru olduğuna inanmıyorum. Ne kadar hayvan var, ne kadar süt varlığımız var; bunun tam manasıyla bilindiğini düşünmüyorum. Dişi ne kadar, erkek ne kadar, etçi ve sütçü hayvan miktarları ve oranları ne kadar; bunların bilinmesi lazım. İthalatın da politikaların da buna göre yapılması lazım” dedi.

VATANDAŞA ÇAĞRI
Ata Sönmez, “Burada devlet kadar vatandaşa da iş düşüyor. Kurbanlardan önce vatandaşa uyarılar yapılıyor. ‘Aldığınız hayvanın küpesi olsun, pasaportu olsun’ deniliyor. Radyolardan, kitle iletişim organlarından bu uyarılar yapılıyor. Ya da kesimi kendi yapanlar için, hayvanı kestikten sonra kulak küpelerini muhtarlıklara, il ve ilçe tarım müdürlüklerine götürerek kayıttan düşürün deniyor. Burası güzel. Devlet bunu sıklıkla dile getirerek görevini bu noktada yerine getiriyor. Ancak sorun başka bir yerde. Vatandaş bu konuda hassas değil. Pasaportsuz mal alıyor, kestiği hayvanın küpesini götürüp sistemden düşürtmüyor. Hal böyle olunca hayvan hâlâ bakanlığın sisteminde canlı görünüyor. Hâlbuki hayvan kesileli çok olmuş” ifadelerini kullandı.