Memurlar için emeklilik sistemi, 2008 yılında yürürlüğe giren 5510 sayılı kanun ile köklü şekilde değiştirildi. Değişiklik, memurların emeklilikte mağduriyet yaşama tartışmasını da beraberinde getirdi.
Buna göre aynı kurumda, aynı unvanda ve aynı hizmet yılında çalışan iki memur, emekli olduklarında farklı şartlarla emekli oluyor. Memur emeklilerinin alacağı emekli maaşı ve diğer özlük haklarında sadece memur olarak aynı devlet dairesinde çalışmış olmak yetmiyor. Memuriyete başlama tarihinin 2008’den önce mi, sonra mı olduğu büyük önem arz ediyor.
2008 öncesinde göreve başlayan memurların emekli maaşı; unvan, kıdem, ek gösterge, taban aylıkları gibi parametrelere göre değişkenlik gösteriyor. Bir başka deyişle, emekli maaşı hesaplanırken bu kalemler maaşa ek olarak yansıtılıyor. 2008’den sonra göreve başlayanlarda ise çalışma hayatı boyunca bildirilen prime esas kazanç oranı baz alınıyor. Fark burada ortaya çıkıyor.
DAHA DÜŞÜK OLACAK
2008 yılından önce memuriyete başlayanlar 5434 sayılı kanuna göre emekli oldukları için emeklilikleri matrah üzerinden hesaplanırken, 2008’den sonra memuriyete başlayan memurların emekli aylıkları ortalama gelir üzerinden hesaplanıyor. Bu da 2008’den sonra memur olup emekli olacak olanların emekli aylıklarının, 2008’den önce memuriyete başlayanlara göre daha düşük olması anlamına geliyor.
Konu ile ilgili konuşan Türkiye Emekliler Derneği Antalya Şube Başkanı İbrahim Tezcan, emeklilerin maaş farklarının minimize edilmesi gerektiğini, bunun hem devlet giderleri hem de toplumsal ekonomi açısından oldukça önemli olduğunu vurguladı.
ÇOK FARK VAR
İbrahim Tezcan, “Tavan ücret ile taban ücret arasında bu kadar fark olamaz. 300 bin lira brüt ile çalışan ile 30 bin lira brüt ile çalışan arasında dağlar kadar fark oluşuyor. 300 bin alana yüzde 30 maaş bağlasan 90 bin lira yapar. 30 bin alana yapsan 9 bin lira yapar. Çok büyük farklar var. Bunun böyle devam etmeyeceği bellidir. Bunun kaldırılması lazım. Bununla birlikte SGK’nın tavan primini düşürmeleri gerekiyor. Herkes primini ödeyecek. Ayrıca taban ile tavan arasında bu kadar fark olmayacak. Bu sorunların çözümü bundadır” dedi.
YASAL DÜZENLEME ŞART
“En düşük emekli aylığı ile en yüksek emekli aylığı arasında bu kadar fark olmamalı” diyen Başkan Tezcan, “Fark olunca ekonomik dengesizlikler ve gelir adaletsizliği oluşuyor; altta kalanın canı çıkmaya devam ediyor. Birisi 16 bin lira alırken birisi 80 bin lira alıyor. Bu kadar büyük dengesizlik varken emeklilerin durumu düzelemez. Öncelikle bu dengesizliğin önüne geçmek lazım. Bunun için de yasal düzenlemeler şart” ifadelerini kullandı.