Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeyle gıdalarda kullanılan aroma vericilere ilişkin kullanım ve etiketleme kuralları yeniden belirlenirken, domuz ve böcek kaynaklı aroma vericilerin kullanımına yasak getirildi.
Yönetmelikle birlikte gıdalarda yalnızca tüketici sağlığı açısından güvenilir olduğu bilimsel kanıtlarla ortaya konulan ve tüketiciyi yanıltmayan aroma vericilerin kullanılmasına izin verilecek. Domuz ve böcek kaynaklı aroma vericiler ile bu kaynaklardan elde edilen aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri ve üretimde kullanılan kaynak materyaller ise gıdalarda kullanılamayacak.
BAKANLIK İZNİ ŞARTI GETİRİLDİ
Bazı aroma vericiler ve kaynak materyallerin gıdalarda kullanılabilmesi Tarım ve Orman Bakanlığı’nın değerlendirmesi ve iznine bağlandı. Aroma verici maddeler, belirli aroma verici preparatlar, bazı ısıl işlem aroma vericileri, aroma öncülleri, diğer aroma vericiler ve gıda dışı kaynak materyaller bu kapsamda değerlendirilecek.
Kullanımına izin verilen aroma vericiler ve kaynak materyaller yönetmeliği listesinde yer alacak. Yalnızca bu listede bulunan ürünler, belirlenen kullanım koşullarına uyulması şartıyla piyasaya arz edilebilecek ve gıda üretiminde kullanılabilecek.
Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerine Dair Yönetmelik kapsamındaki aroma verici veya kaynak materyallerin listeye alınabilmesi için de ilgili mevzuat uyarınca gerekli izinlerin alınması gerekecek.
‘DOĞAL’ İFADESİNE YÜZDE 95 ŞARTI
Yeni düzenlemeyle aroma vericilerin etiketlerinde kullanılabilecek “doğal” ifadesine de sınırlama getirildi. Buna göre bir aroma vericinin etiketinde “doğal” ifadesinin belirli bir gıda, gıda grubu veya bitkisel ya da hayvansal kaynakla birlikte kullanılabilmesi için aroma vericiyi oluşturan bileşenlerin tamamının veya ağırlıkça en az yüzde 95’inin belirtilen kaynaktan elde edilmesi gerekecek.
Aroma vericinin yalnızca doğal aroma verici maddelerden oluşması halinde ise etikette “doğal aroma verici madde/maddeler” ifadesi kullanılabilecek. Son tüketiciye sunulmayacak aroma vericilerin etiketlerinde ürünün adı, kullanım amacı, saklama koşulları, parti numarası, bileşenleri, üretici veya ithalatçı bilgileri, net miktarı ile tavsiye edilen tüketim veya son tüketim tarihi gibi bilgilerin bulunması zorunlu olacak.
10 AROMA VERİCİNİN KULLANIMI SONA ERECEK
Yönetmeliğin geçiş hükümleri kapsamında 10 aroma vericinin kullanımına son verilecek. FL 04.029, FL 05.100, FL 05.175, FL 05.222, FL 15.029, FL 15.030, FL 15.060, FL 15.119, FL 15.130 ve FL 15.131 numaralı aroma vericiler, 31 Aralık 2026’dan itibaren piyasaya arz edilemeyecek ve gıda üretiminde kullanılamayacak. Bu maddeleri içeren ürünlerin ithalatına da aynı tarihten itibaren izin verilmeyecek. Ancak 31 Aralık 2026’dan önce piyasaya arz edilen ve söz konusu aroma vericileri içeren gıdalar, raf ömürleri boyunca piyasada bulunabilecek.
İKİ AROMA VERİCİYE KULLANIM SINIRI
FL 05.062 ve FL 05.099 numaralı aroma vericilerin kullanımı da 31 Aralık 2026 itibarıyla sınırlandırılacak. Bu maddeler yalnızca yönetmeliğin EK-1 Bölüm A, Tablo 1’inde belirtilen gıda kategorilerinde kullanılabilecek. Yönetmeliğin yayımlanmasından önce piyasaya arz edilen ve bu maddeleri içeren gıdalar ise raf ömürleri sona erene kadar piyasada bulunabilecek.
Gıda işletmelerine yeni düzenlemeye uyum sağlamaları için 31 Aralık 2026’ya kadar süre tanındı. Bu tarihten önce piyasaya arz edilen ürünler ve bu ürünleri içeren gıdalar, raf ömürleri boyunca piyasada bulunabilecek. İşletmeler, yeni düzenlemeye uyum sağlayıncaya kadar yürürlükten kaldırılan 2011 tarihli Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği hükümlerine tabi olmaya devam edecek.
