Günümüzde maaş ödemeleri çok büyük oranda bankalar üzerinden sağlanıyor. Bankalar da bu durumda daha fazla müşteriye ulaşmak, ticari portföyünü geliştirmek, işçinin maaş hesabına yatacak parayı önceden alıp işletebilmek gibi arzularla müşterilerine promosyon adı altında ek ödemeler sunuyorlar. Toplu iş sözleşmeleri ve sendikaların yeni dönem için işveren tarafı ile yaptıkları sözleşmelerin son aşamalarına gelindiği bu günlerde bankaların promosyon teklifleri de belli olmaya başladı. Hatta öyle ki bazı kesimler, bankaların verdiği promosyonların düşük olduğunu gerekçe göstererek tepkilerini ortaya koymaya başladılar. Ancak tüm bu olanların dışında hiç banka promosyonu almayan işçiler de mevcut.
EMEKLİLERDE SORUN YOK
Konu ile alakalı konuşan Tüketiciler Birliği Antalya Şube Başkanı Neşet Gündüz, promosyon konusuna açıklık getirerek, “Promosyonu vatandaşımız bazen karıştırabiliyor. İşçilerin işvereni tarafından bankadan alınan promosyon ile emekli maaşlarının yattığı bankalar ile emeklilerin anlaşması sonucunda emeklilere verilen promosyon ödemeleri iki ayrı konudur. Bu noktada emeklilerin promosyon ödemelerinde bir sorun yaşanmıyor. Ancak işçinin alması gereken banka promosyonları noktasında işçinin ciddi bir mağduriyeti var” dedi.
YASAL VE AHLAKEN İŞÇİNİN HAKKI
Neşet Gündüz “Tabii ki promosyon işçinin hakkıdır. Sonuçta işverenin, işçi sayesinde elde ettiği bir para bankada beklediği için ya da o bankada işlem gördüğü için işveren ek bir kazanç sağlıyor. Dolayısıyla kazanç aslında işçi üzerinden sağlanıyor. Yani söz konusu promosyon yasal olmasının yanında ahlaken de işçinin hakkıdır” ifadelerini kullandı.
RANT SAĞLANMIŞ OLUR
Başkan Gündüz, “İlk bakışta söz konusu promosyon ödemesi banka ile işveren arasında imzalanan bir sözleşmeye bağlıdır. Ancak bu sözleşmenin ana sebebi işçinin bankada yer alan parasıdır. Dolayısıyla işçinin parası üzerinden gelir sağlayan işverenin bu gelirden işçiye vermemesi doğru değildir. Vermediği takdirde işçinin maaşı üzerinden rant sağlamış olur” diye konuştu.
MAHKEME YOLU AÇIK
“İşçi promosyonunu alamadığı takdirde mahkemeye gidebilir’ diyen Başkan gündüz, “Ancak Türkiye’de hak aramak hem stresli hem de oldukça pahalı. Dolayısıyla öncelikle sendikal bir anlaşma ile promosyon garanti altına alınabilir. Bu olmuyorsa ya da iş sözleşmesi içinde sendikal hak yoksa işçi, işvereni ile makul bir zeminde konuşup hakkını talep ederek anlaşma yoluna gitmelidir. Eğer işçi, işveren ile anlaşamayıp konuyu mahkemeye taşımaya karar verirse bu noktada bir avukat ya da hukuk insanından yardım alması oldukça önemlidir” diye konuştu.
İŞÇİ BANKAYI DEĞİŞTİRİLEBİLİR
İşçinin talep etmesi halinde maaş aldığı bankasını değiştirebileceğin de söyleyen Tüketiciler Birliği Antalya Şube Başkanı Neşet Gündüz sözlerini, “İşveren ve banka anlaşırken işçiye bir soru sorulmuyor. Dolayısıyla işçinin izni ve isteği dışında bir banka ile anlaşma yapılıyor. Bu durumda işçi ‘Ben maaşımı başka bankadan almak istiyorum’ da diyebilir. İşçinin bu hakkının da farkında olması gerekiyor” ifadeleri ile sonlandırdı.
