RESMİ Gazete’de yayımlanan 'Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik' ile tarım arazilerinin sınıflandırılması, tarım dışı kullanım izinleri ve kaçak yapılaşmaya karşı uygulanacak yaptırımlar yeniden düzenlendi. Yeni dönemde tarımsal potansiyeli yüksek alanların korunması için dijital kayıt sistemleri ve adli süreçler ön plana çıkıyor.
TARIM ARAZİLERİNDE SINIFLANDIRMA DÖNEMİ
4 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yönetmelik, Türkiye genelindeki toprak varlığının korunması için kapsamlı bir çerçeve çiziyor. Düzenleme kapsamında araziler; mutlak tarım arazisi, özel ürün arazisi, dikili tarım arazisi ve marjinal tarım arazisi olarak kategorize edilecek. Bu veriler Bakanlık tarafından oluşturulan portal üzerinden takip edilerek, arazinin niteliğine aykırı faaliyetlerin önüne geçilmesi hedefleniyor.
TARIM DIŞI KULLANIMA SIKI DENETİM
Yönetmelik, tarım arazilerinin amaç dışı kullanımını ancak 'kamu yararı' kararı ve alternatif alan bulunmaması şartına bağlıyor. Özellikle sanayi, enerji ve yerleşim alanı taleplerinde Valilikler bünyesindeki Toprak Koruma Kurulları’nın teknik incelemeleri belirleyici olacak. İzin süreçleri tamamlanmadan veya projesine aykırı şekilde başlatılan tüm faaliyetler, doğrudan 'kaçak yapılaşma' statüsünde değerlendirilecek.
KAÇAK YAPILAŞMA VE HOBİ BAHÇELERİNE ADLİ TATBİKAT
Kaçak yapılaşma ile mücadelede yaptırımlar ağırlaştırıldı. Arazinin bütünlüğünü bozan veya tarımsal üretim dışına çıkarılmasına neden olan yapılar için mahalli mülki amirler tarafından metrekare bazlı idari para cezaları kesilecek. Ayrıca, bu tür faaliyetlerde bulunanlar ve aracılık edenler hakkında Türk Ceza Kanunu uyarınca Cumhuriyet başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunulması zorunlu hale getirildi.
ANTALYA VE ÇEVRESİ DE MERCEK ALTINDA
Tarımsal üretimin lokomotifi olan Antalya ve çevresindeki verimli araziler, yeni yönetmeliğin en sıkı uygulanacağı bölgeler arasında yer alıyor. Özellikle turizm ve ikincil konut baskısı altındaki bu bölgelerde, 'bağ evi' veya 'tarımsal depo' adı altında yürütülen örtülü yapılaşma faaliyetlerine geçit verilmeyecek. Yönetmelik değişikliği ile birlikte Antalya’nın dikili tarım arazileri ve özel ürün alanlarında, tarımsal faaliyetle doğrudan ilişkisi olmayan hiçbir yapısal girişime, projesiz ve izinsiz şekilde müsaade edilmeyecek.
