Resmi Gazete'de yayımlandı: Türkiye’nin yeni nüfus yol haritası belli oldu

2 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 2026/4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile Türkiye’nin gelecek on yıllık nüfus ve aile politikalarının yol haritası belirlendi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzasıyla yayımlanan belgede, Türkiye’nin doğurganlık hızının Cumhuriyet tarihinin en düşük seviyesine gerilediği ve bu durumun 'varoluşsal bir boyuta' ulaştığı belirtildi. Bu kapsamda, 'Aile ve Nüfus On Yılı Vizyon Belgesi' çerçevesinde kamu kurumlarının koordineli bir şekilde hareket etmesi kararlaştırıldı.

KURUMSAL PLANLAMA

Genelgeye göre, aile ve nüfus yapısının güçlendirilmesi ulusal politika belgelerinin ve kurumların stratejik planlarının temel bileşeni haline getirilecek. Kamu kurumları tarafından yürütülen tüm düzenleme ve araştırmalar, aile kurumuna ve nüfus değişimine etkileri yönünden değerlendirmeye tabi tutulacak. Bu süreçte kavramsal çerçeve ve rehberlik görevi Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından üstlenilecek.

EVLİLİĞİN TEŞVİKİ VE DİJİTAL KORUMA TEDBİRLERİ

Yeni dönemde genç yetişkinlerin evliliğe teşvik edilmesi ve evlilik müessesesinin kolaylaştırılmasına yönelik mekanizmaların güçlendirilmesi hedefleniyor. Ayrıca, aile yapısını olumsuz etkilediği belirtilen 'cinsiyetsizleştirme' akımlarına ve zararlı alışkanlıklara karşı bütüncül bir koruma politikası izlenecek. Medya alanında ise kitle iletişim araçlarındaki zararlı unsurların önlenmesi amacıyla bir 'dijital aile kalkanı' oluşturulması ve aile dostu yayıncılığın teşvik edilmesi planlanıyor.

'MİLLİ AİLE HAFTASI' KUTLANACAK

Nüfusun ülke genelindeki dengeli dağılımını sağlamak adına, kırsal alandaki nüfus kaybının önlenmesi ve kentlerden kırsala geri dönüşün özendirilmesi için tedbirler alınacak. Çok çocuklu aile yapısının desteklenmesi ve çocuk sahibi olmanın kolaylaştırılması bu stratejinin merkezinde yer alacak. Her yıl mayıs ayının son haftasının 'Millî Aile Haftası' olarak kutlanacağı ilan edildi.

İZLEME VE RAPORLAMA SÜRECİ

'Aile ve Nüfus On Yılı' kapsamındaki tüm faaliyetler Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda yürütülecek. Kamu kurumları, yıllık faaliyetlerini bu genelge ve vizyon belgesi doğrultusunda belirleyerek ilgili bakanlığa raporlamakla yükümlü olacak. Ayrıca, nüfus değişimlerinin takibi için akademik altyapı ve istatistik üretim kapasitesi artırılacak.

GENELDE KAPSAMINDA ALINAN TEMEL KARARLAR

Resmî Gazete'de yayımlanan karara göre genelge ile hayata geçirilecek öncelikler ve uygulama esaslarının tamamı şu maddelerden oluşuyor:

1. Aile ve nüfus yapısının korunması ve güçlendirilmesi hususundaki ülke önceliklerimiz ulusal politika belgeleri ile kurumların stratejik plan ve programlarına dâhil edilecek, bu öncelikler uluslararası belgelerin müzakere süreçlerinde ve uluslararası kuruluşların Türkiye ülke programlarının hazırlanması, kabulü ve uygulanmasında kamu kurum ve kuruluşlarınca esas alınacaktır.

2. Tüm kamusal politika, düzenleme, uygulama ile kamu kurumları tarafından yürütülen veya desteklenen araştırmalar aile kurumuna ve nüfus değişimine etkileri yönünden değerlendirmeye tâbi tutulacak ve sonuçlar uygulama süreçlerine yansıtılacaktır.

3. Kamu kurum ve kuruluşları somut görev alanlarıyla ilgili faaliyetlerinde aileyi koruyucu ve nüfusu artırıcı yaklaşımla hareket edecek, uygulamalarını buna göre yürütecek; resmî belgelerinde, plan ve programlarında, hizmet içi eğitimlerinde aile ve nüfus politikasıyla uyumlu kavramsal çerçeve esas alınacak, bu çerçeveye ilişkin rehberlik Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından sağlanacaktır.

4. Aileyi ve nüfusu olumsuz etkileyen cinsiyetsizleştirme akımı, zararlı alışkanlık ve bağımlılıklar nesilleri her türlü menfî etki ve müdahaleye karşı koruyacak bütüncül bir politika çerçevesinde ele alınacaktır.

5. Evlilik müessesesinin toplumsal itibarı korunacak, evliliklerin sağlam temeller üzerine inşa edilmesi ve nitelikli bir biçimde sürdürülmesi, genç yetişkinlerin evliliğe teşvik edilmesi ve evliliğin kolaylaştırılmasına yönelik mekanizmalar güçlendirilecektir.

6. "Annelik ve babalık" çocuğun sağlıklı gelişimindeki belirleyici rolüyle toplumsal bir değer olarak tahkim edilecek, çok çocuklu aile yapısı desteklenecek, çocuk sahibi olmayı özendiren ve kolaylaştıran uygulamalar hayata geçirilecektir.

7. Gençlerin donanımlı bireyler olarak yetiştirilmesine yönelik politikalar güçlendirilecek, yaşlı refahına yönelik sürdürülebilir sosyal güvenlik ve sağlık sistemleri ile başta aile merkezli olmak üzere çeşitlendirilmiş bakım ve destek modelleri geliştirilecek, kuşaklar arası dayanışma pekiştirilecektir.

8. Nüfusun dengeli dağılımını gözeten bütünleşik bir çerçevede kırsal alandaki nüfus kaybının önlenmesi, kentlerde yoğunlaşan nüfusun kırsal alanlara geri dönüşünün özendirilmesi ve kentsel mekânların aile ve çocuk odaklı bir perspektifle dönüştürülmesi için bütüncül tedbirler hayata geçirilecektir.

9. Mevcut hukukî düzenlemeler aile ve nüfus yapısını koruma ve güçlendirme yaklaşımıyla gözden geçirilecek, belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda yeni hukukî düzenlemelere ilişkin çalışmalar yürütülecektir.

10. Aile ve nüfus yapısında meydana gelen değişimlerin düzenli olarak takip edilmesi ve incelenmesine yönelik ulusal, stratejik ve resmî istatistik üretilen araştırmalar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sorumluluğunda yürütülecek, güçlü aile ve nüfus hedefleri doğrultusunda lisansüstü programlar ve araştırma teşvikleri başta olmak üzere akademik altyapı geliştirilecektir.

11. Aile ve Nüfus On Yılı Vizyon Belgesinin etkin icrası için kurumsal yapılanma, yerel uygulama kapasitesi, iş birliği, teknik ve dijital altyapı güçlendirilecek, personelin mesleki yetkinliği geliştirilecektir.

12. Türkiye'nin konuya ilişkin olarak uluslararası mecralarda üstlendiği öncü rolü tahkim eden diplomasi faaliyetleri yürütülecek, ülkemiz ile benzer tutum sergileyen ülkelerle iş birlikleri geliştirilecektir.

13. Tüm kitle iletişim araçlarındaki zararlı unsurların tespiti, değerlendirilmesi ve önlenmesine yönelik dijital aile kalkanı oluşturulması başta olmak üzere ilgili mevzuat kapsamında gerekli tedbirler alınacak, aile dostu yayıncılık teşvik edilecek ve sorumlu medya kullanımı bilinci yaygınlaştırılacaktır.

14. Güçlü aile ve nüfus hedeflerine dair iletişim kampanyaları yürütülecek, bu konular örgün ve yaygın eğitim programlarında temel bir bileşen olarak ele alınacaktır.

15. Her yıl mayıs ayının son haftası "Millî Aile Haftası" olarak kutlanacak, kamu kurum ve kuruluşlarınca bu haftanın anlam ve önemine uygun etkinlikler düzenlenecektir. Aile ve Nüfus On Yılı kapsamında yürütülecek tüm çalışmalar Tüm çalışmalar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda yürütülecek; kamu kurumları yıllık faaliyetlerini Bakanlığa raporlayacak ve gerekli her türlü desteği sağlayacak.