ANTALYA dahil Türkiye genelindeki tarihi yapılar, arkeolojik alanlar ve koruma altındaki kültür varlıklarına ilişkin işlemleri yakından ilgilendiren yeni bir düzenleme yürürlüğe girdi. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından hazırlanan 'Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığına Yapılacak Başvurular ile Sunulacak Hizmetler Karşılığı Alınacak Bedellere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik', 27 Ekim 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı. Düzenlemeyle kültür varlıklarına ilişkin belge talepleri, itirazlar, yeniden değerlendirme başvuruları ve özel inceleme gerektiren işlemler için belirlenen hizmet bedellerinin tahsil edilmesine yönelik kurallar netleştirildi.
BAŞVURU YAPMADAN ÖNCE ÖDEME YAPILACAK
Yönetmeliğe göre ücret tarifesi kapsamında bulunan başvurularda hizmet bedelleri, işlemler başlatılmadan önce peşin olarak tahsil edilecek. Ödemeler, Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğü'nün ilgili banka hesaplarına veya Bakanlıkça uygun görülen elektronik ödeme sistemleri üzerinden yapılabilecek. Ödeme belgesinin sunulmadığı ya da elektronik ortamda doğrulanamadığı başvurular işleme alınmayacak.
BAŞVURU REDDEDİLSE DE ÜCRET İADE EDİLMEYECEK
Düzenlemenin hükümlerinden biri de ücret iadelerine ilişkin oldu. Başvuru sahibinin işlemlerden vazgeçmesi, başvurusunu geri çekmesi, kendisinden kaynaklanan eksiklikler nedeniyle işlemin gerçekleştirilememesi veya talebin Bakanlık tarafından uygun bulunmaması durumunda ödenen hizmet bedeli iade edilmeyecek. Ayrıca sonuçlanan bir işlemin yeniden değerlendirilmesi talep edilirse yeni başvuru için yeniden ücret ödenmesi gerekecek.
BAŞVURULAR İÇİN ALTI AY ŞARTI
Yeni düzenlemeyle ödeme yapan başvuru sahiplerine süre şartı da getirildi. Buna göre hizmet bedelinin tahsil edildiği tarihten itibaren altı ay içerisinde Bakanlığın ilgili birimine başvurulması gerekecek. Bu süre içerisinde yapılmayan başvurular işleme alınmayacak ve yatırılan bedel geri ödenmeyecek. Ancak Bakanlık tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin tamamlanması için geçen süre altı aylık hesaba dahil edilmeyecek.
ÜCRETLER HER YIL GÜNCELLENECEK
Yönetmelik kapsamında alınacak hizmet bedelleri, her yıl yeniden değerleme oranına göre artırılacak. Güncellenen ücret tarifesi ocak ayında Bakanlığın internet sitesinde yayımlanacak. Belirlenen hizmet bedellerine katma değer vergisi de ayrıca eklenecek. Tahsil edilen tutarlar ise taşınır ve taşınmaz kültürel mirasın korunmasına yönelik hizmetlerde kullanılmak üzere Bakanlığın döner sermaye bütçesine aktarılacak.
KAMU KURUMLARINA MUAFİYET
Düzenlemede kamu kurum ve kuruluşlarına yönelik muafiyetlere de yer verildi. Kamu kurumlarının mülkiyetindeki taşınmazlarla ilgili görüş talepleri ile kamu kurum ve kuruluşlarının kendi bünyelerinde hazırladığı plan, proje, yapım ve benzeri işler için ücret alınmayacak.
27 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe giren yönetmelik, Antalya dahil Türkiye genelinde Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın yetki alanındaki kültür varlıklarına ilişkin ücret kapsamındaki başvurularda uygulanacak.
