Ekspres Gazetesi'nden Selim Çelik'in haberine göre, Akdeniz ve Ege kıyılarında giderek büyüyen plastik ve mikroplastik kirliliğine karşı gönüllüler ve sivil toplum kuruluşları, Akdeniz Çevre Platformu öncülüğünde Proje Mavi kapsamında bir araya geldi. Antalya Konyaaltı’nda başlayan çalışma; Mersin, Adana ve Antalya’nın farklı kıyı noktalarında gerçekleştirilen temizliklerle sürdürüldü. Akdeniz Çevre Platformu kurucuları Sera Öner ve Gamze Pelin Dermican, Proje Mavi’nin yalnızca belirli günlerde gerçekleştirilen kıyı temizliği çalışması olmadığını, deniz kirliliğinin kaynağında önlenmesini amaçlayan uzun soluklu bir çevre hareketi olarak planlandığını belirtti. Platform kurucuları Sera Öner ve Gamze Pelin Demircan, özellikle plastik atıkların denize ulaşmadan kaynağında ayrıştırılmasının ve deniz yüzeyindeki mikroplastiklerin düzenli olarak toplanmasının projenin temel hedefleri arasında yer aldığını ifade etti.
“MAVİ VATAN, MAVİ POŞET”
Proje Mavi’nin temel ayaklarından birini evsel atıkların kaynağında ayrıştırılması oluştururken Öner ve Demircan, proje kapsamında plastik, karton, cam ve teneke gibi dönüştürülebilir atıkların ayrı toplanmasına yönelik bir kampanya başlatıldığını belirtti. Platform kurucuları Sera Öner ve Gamze pelin Demircan, denizlerin temizlenmesinin yalnızca kıyılardan atık toplamakla mümkün olmayacağını, asıl önemli olanın atıkların denize ulaşmasının engellenmesi olduğunu vurguladı.
SUP KULLANICILARINA ÇAĞRI
Projenin bir diğer önemli ayağını deniz yüzeyindeki mikroplastiklerin toplanması oluştururken, Sera Öner ve Gamze Pelin Demircan, spor ve çevre çalışmalarını bir araya getirerek kano ve SUP kullanıcılarının da temizlik çalışmalarına dahil edilmesinin önemine vurgu yaptı. Öner ve Demircan, çalışmalarda platform tarafından geliştirilen mikroplastik tutucu tarlatan keseler ile tur teknelerinde çalışanlar ile kano ve SUP kullanıcılarının günlük faaliyetleri sırasında kısa süreli mikroplastik toplama çalışmaları yapmasının deniz kirliliğiyle mücadeleye önemli katkı sağlayacağını ifade etti. Bu kapsamda Çıralı sahilindeki Caretta caretta koruma merkezine gönüllülerin kullanabilmesi amacıyla ücretsiz tarlatan keseler bırakıldı.
HEDEF SÜRDÜRÜLEBİLİR TURİZM
Sena Öner ve Gamze Pelin Dermican, Proje Mavi’nin önemli hedeflerinden birinin de Antalya’nın kıyı bölgelerinde sürdürülebilir turizm anlayışının güçlendirilmesi olduğunu belirtti. Bu kapsamda Kemer ve Kumluca belediyeleri, Çıralı ve Adrasan’daki otel işletmeleri, tur teknesi kooperatifleri, muhtarlar ve caretta caretta gönüllüleriyle birlikte çalışmalar yürütülmesi planlandı. Proje kapsamında turizm işletmelerinde ve yerleşim alanlarında dönüştürülebilir atıkların kaynağında ayrıştırılması, semt pazarlarında ve işletme bahçelerinde ortaya çıkan fazla sebze ve meyvelerin kompostlanması hedeflendi. Platform kurucuları ayrıca plajlara ve doğal alanlara çöp atılmasının önlenmesi için zabıta ekipleri ve fotokapanlarla denetimlerin artırılmasını önerdi. Böylece Kemer ve Kumluca’nın plastik kullanımının azaltıldığı, sıfır atık anlayışının benimsendiği ve iklim değişikliğine karşı daha dirençli turizm merkezlerine dönüşmesine katkı sağlanması amaçlandı.
“YÜZEY BARİYER SİSTEMLERİ KULLANILMALI”
Akdeniz Çevre Platformu, Proje Mavi kapsamında yaptığı değerlendirmede Seyhan Nehri üzerinden Akdeniz’e ulaşan plastik atıkların deniz akıntılarıyla farklı kıyılara taşındığını belirtti. Platform kurucuları, Seyhan Nehri üzerinden denize ulaşan plastik parçalarının başta Mersin kıyıları olmak üzere Alanya, Kemer, Çıralı, Adrasan ve Fethiye hattına kadar taşınabildiğine dikkat çekti. Bu nedenle mücadelenin yalnızca atıkların kıyıya vurduğu noktada yapılmaması gerektiğini vurguladı. Platform, plastiklerin denize ulaşmasını sağlayan kaynakların da kontrol altına alınması gerektiğini savundu. Bu kapsamda Kemer Çıralı’daki Maden ve Boncuk koyları ile Adrasan’daki Korsan ve Kargıcak koylarının önlerine mikroplastikleri tutabilecek yüzer bariyer sistemleri kurulması önerildi.
ULUSLARARASI BAŞVURU HAZIRLIĞI
Akdeniz Çevre Platformu, plastik atıkların denizlere ulaşmasıyla ilgili iddialar konusunda uluslararası kurumlara da başvurmak üzere çalışma başlattı. Platform kurucuları Sera Öner ve Gamze Pelin Dermican, Birleşmiş Milletler ile Avrupa Komisyonu Çevre Genel Müdürlüğü’ne, Birleşik Krallık ve Avrupa Birliği çevre hukukuna aykırı uygulamalar bulunduğu iddiasıyla çeşitli kurum, üretici, marka ve çöp brokerlarına ilişkin delilleri içeren bir şikayet raporu hazırlandığını belirtti. Platformun hedefinin, denizlere ulaşan plastik atıklarla mücadeleyi yalnızca gönüllülerin gerçekleştirdiği temizlik çalışmalarına bırakmamak olduğu ifade edildi. Proje Mavi ile atıkların kaynağında ayrıştırılması, deniz yüzeyinde düzenli temizlik yapılması, turizm işletmelerinin sürece dahil edilmesi ve kıyı bölgelerinde sürdürülebilir bir çevre modelinin oluşturulması amaçlandı.
BEŞİNCİ ETAP ALANYA’DA
Proje Mavi’nin beşinci etabının 12 Eylül’de Dünya Temizlik Günü haftası kapsamında Alanya Belediyesi iş birliğiyle gerçekleştirilmesi planlandı. Sera Öner ve Gamze Pelin Demircan, önümüzdeki 3 yıllık süreçte Proje Mavi’yi Antalya başta olmak üzere Akdeniz kıyılarında yaygınlaştırmayı hedeflediklerini belirtti. Platform kurucuları, vatandaşların, turizm işletmelerinin, tekne sahiplerinin, kano ve SUP kullanıcılarının da sürece dahil edilmesiyle deniz temizliğinin günlük yaşamın bir parçası haline getirilmesinin amaçlandığını ifade etti. Proje Mavi kapsamında sürdürülecek çalışmalarla bir yandan denizlerdeki mevcut mikroplastik kirliliğinin azaltılması, diğer yandan yeni plastik atıkların denize ulaşmasının önlenmesi hedefleniyor
