Okulların kapanmasına kısa bir süre kala Uzman Psikolog Anıl Yıldız, yaz tatilinde çocukların dijital cihazlarla geçirdiği sürenin artabileceğine dikkat çekerek ailelere önemli uyarılarda bulundu. Kontrolsüz ekran kullanımının dikkat eksikliği, uyku düzensizlikleri ve ekran bağımlılığı gibi sorunları beraberinde getirebileceğini belirten Yıldız, ailelerin bu süreçte çocukların teknoloji kullanımını yakından takip etmesi gerektiğini söyledi.
TATİL DÖNEMİYLE BİRLİKTE KULLANIM ARTIŞI YAŞANIYOR
Yaz aylarının gelmesiyle birlikte çocukların günlük rutinlerinin değiştiğini ifade eden Yıldız, telefon, tablet, bilgisayar ve oyun konsollarına ayrılan sürenin önemli ölçüde yükseldiğini belirtti. Bu durumun zamanında kontrol altına alınmaması halinde çeşitli problemlere neden olabileceğini kaydeden Yıldız, “Yaz tatili çocuklar için dinlenme ve eğlenme fırsatı sunuyor. Ancak günün büyük bölümünün ekran karşısında geçirilmesi, fark edilmeden olumsuz alışkanlıkların gelişmesine yol açabiliyor. Özellikle herhangi bir sınır belirlenmediğinde çocuklar zaman kontrolünü kaybedebiliyor. Bir süre sonra ekran, yalnızca eğlence aracı olmaktan çıkarak yaşamın merkezine yerleşebiliyor. Bu da hem fiziksel hem de ruhsal açıdan çeşitli riskleri beraberinde getiriyor” dedi.
SOSYAL YAŞAMI VE UYKU DÜZENİNİ ETKİLİYOR
Yoğun ekran kullanımının çocukların günlük yaşamını birçok açıdan olumsuz etkileyebildiğini dile getiren Yıldız, özellikle uyku düzeninde yaşanan bozulmalara dikkat çekti. Geç saatlere kadar ekran başında kalan çocuklarda uyku saatlerinin kayabildiğini belirten Yıldız, bunun gün içerisinde yorgunluk, dikkat dağınıklığı, isteksizlik ve konsantrasyon sorunlarına neden olabildiğini söyledi. Ayrıca ekran karşısında geçirilen sürenin artmasıyla birlikte çocukların fiziksel aktivitelerden, arkadaş çevrelerinden ve aile içi iletişimden uzaklaşabildiğini, bunun da sosyal gelişim üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini ifade etti.
BAĞIMLILIK BELİRTİLERİ GÖZ ARDI EDİLMEMELİ
Ekran kullanımının kontrolsüz hale gelmesi durumunda bağımlılık riskinin ortaya çıkabileceğini vurgulayan Yıldız, bazı davranışların aileler tarafından dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirtti. “Çocuğun ekran başından ayrılmak istememesi, cihaz elinden alındığında yoğun öfke göstermesi, huzursuzlaşması veya sürekli yeniden ekrana ulaşmaya çalışması önemli işaretlerdir” diyen Yıldız, bazı çocukların aileleriyle vakit geçirmek yerine ekranı tercih etmeye başladığını, hatta ekran kullanabilmek için günlük görevlerini erteleyebildiğini söyledi. Bu gibi durumlarda ekran kullanımının sıradan bir alışkanlığın ötesine geçerek bağımlılık seviyesine yaklaşabileceğini ifade etti.
DENGELİ TEKNOLOJİ KULLANIMI ŞART
Ekran bağımlılığının yalnızca teknolojik bir mesele olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Yıldız, çocuğun uyku düzeninin bozulması, beslenme alışkanlıklarının değişmesi, ders çalışma düzeninin aksaması ve günlük yaşamının ekran etrafında şekillenmeye başlamasının ciddi bir uyarı niteliği taşıdığını söyledi. Bu noktada hem akademik başarı hem de sosyal gelişimin zarar görebileceğini ifade eden Yıldız, bazı durumlarda uzman desteğine ihtiyaç duyulabileceğini belirterek ailelerin erken belirtileri fark etmesinin önemine dikkat çekti.
AİLELERİN AKTİF ROL ALMASI GEREKİYOR
Sorunlar ortaya çıktıktan sonra müdahale etmek yerine önleyici tedbirlerin daha etkili olduğuna işaret eden Yıldız, çocukların yaz tatilini yalnızca ekran karşısında geçirerek tamamlamamaları gerektiğini söyledi. Spor, sanat, kitap okuma ve akranlarla kurulan sosyal ilişkilerin çocukların gelişiminde önemli rol oynadığını vurgulayan Yıldız, ailelerin çocuklarıyla daha fazla vakit geçirmesi, açık hava etkinliklerine yönelmesi ve ekran kullanımına yönelik net kurallar belirlemesinin faydalı olacağını ifade etti.
Sağlıklı teknoloji kullanımının kısa sürede kazanılan bir alışkanlık olmadığını belirten Yıldız, bu becerinin küçük yaşlardan itibaren aile desteğiyle geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Erken dönemde alınacak önlemlerin ilerleyen yıllarda ortaya çıkabilecek daha büyük sorunların önüne geçebileceğini sözlerine ekledi.
