Değil mi? Benzine gece yarısı gelen zamlar. Bu kez de 12 liralık şok zam. Sadece benzine mi motorine de. Bu arada Özel Tüketim Vergisi ÖTV de kademeli olarak artacakmış. Nedeni benzinde eşel mobil sistemi sona ermiş. Peki, eşel mobil sistemi neymiş ve ne işe yararmış. Bilmeyenler için özetle eşel mobil 'hareketli ölçek' anlamına geliyormuş. Bu sistemde temel amaç, ani fiyat dalgalanmalarının enflasyon üzerindeki olumsuz etkisini azaltmakmış. Kısacası böyle ama…
***
Özetini söyledik madem dahasını da söyleyelim. Efendim akaryakıtta eşel mobil sistemi şöyle izah ediliyor, noktası virgülüne kadar “Uluslararası petrol fiyatları veya döviz kuru nedeniyle akaryakıtta yaşanan artışların pompa fiyatlarına yansımasını sınırlamak için devletin ÖTV'den feragat etmesi veya vergiyi arttırması temeline dayanan bir dengeleme mekanizmasıdır” deniyor. Sistemdeki temel amaç ise akaryakıt fiyatlarındaki sert şokları, taşımacılıktan gıdaya kadar tüm sektörlerde zincirleme enflasyon yaratmasını kısa vadede engellemekmiş. Ancak vergi gelirlerinde azalmaya yol açtığı için genellikle geçici bir önlem olarak devreye alınırmış. Ee iyiymiş eşel mobil sistemi!
***
İyi de eşel mobil sistemi olmazsa ne değişir? Ekonomistlerin açıklamalarına göre, “Petrol fiyatları ve döviz kurundaki artışlar pompaya doğrudan yansıtılır mazot ve benzin fiyatları, bugünkü seviyelerin çok üzerine çıkar”. Lafı dolandırmadan eşel mobil sistemi, Ekim ayı itibariyle sona eriyor nokta.
***
Dedikten sonra akaryakıta kademe kademe zam gelirken akaryakıtın maliyeti de vatandaşın omuzlarına. Hepimize geçmiş olsun, biz yine adına zam değil de ‘güncelleme’ diyelim. Mesela yani, hani zam kelimesi millettin sinir uçlarına dokunuyor ya Ankara adına “Fiyat güncellemesi” diyorsa biz de öyle deyip geçiştirelim değil mi? Nasıl olsa gündem hiç değişmiyor, hep aynı. Benzine, motorine, mutfak tüpüne ilaca, sağlık hizmetlerine ve dahi kiraya gelen zamlar. Mübarekler otomatiğe bağlanmış zaman, zemin tanımıyor. Eh haliyle dövizdeki artış, önce akaryakıta sonrasında ne var ne yok, fiyatlar güncelleniyor! Sözün özü, domino etkisiyle çarşı pazar karışıyor. Söylemesi nasıl da kolay değil mi? Kalın sağlıcakla.